Bṛhat Tantrasāra स्तोत्रकवचानि Chapter 42
Lang
IAST
Words

॥ श्रीगणेशाय नमः ॥

बृहत्तन्त्रसारः

स्तोत्रकवचानि
Chapter 42 · The Armour of Mātaṅgī · Verses 1–25

मातङ्गीकवचम्

The goddess asks for the divine armour of Mātaṅgī that gives every siddhi to men, and Īśvara teaches it, to be kept secret and repeated in silence. Its sage is Dakṣiṇāmūrti, its metre virāṭ, its deity Mātaṅgī, its use the four aims of life. Then goddess after goddess guards the body: Mātaṅginī the head, Bhuvaneśī the eyes, Totalā the ears, Tripurā the face, Mahāmāyā the throat, Māheśvarī the heart, Tripurā the sides, Kāmeśvarī the anus, Caṇḍī the thighs, Ratipriyā the shins, Mahāmāyā the feet, Kuleśvarī every limb, Vaiṣṇavī limb and part, Mātaṅgī by name the crown, Mahāpiśācinī the forehead and the back of the face, Sumukhī the eyes and nose, Lajjā the teeth and lips, the three ṭha the chin and throat, the visarga the heart, Lolā the navel, Kālikā the eyes, Cāmuṇḍā the belly, Kātyāyanī the sex, Ugratārā the anus, Ambikā the feet, Śarvāṇī the arms, Caṇḍabhūṣaṇā the heart and Mātṛkā the tongue; Puṣṭikā, Vijayā, Medhā, Śraddhā, Lakṣmaṇā, Mātaṅgī, Sureśī, Bagalā, the goddess and Vaśinī guard the east, south, west, south-west, north-west, north-east, south-east, north, above and below. The mantra is then drawn out — praṇava, māyā, the kāma bīja, kūrca, "Mātaṅginī" with the dative ending, and svāhā — the eleven-and-a-half-syllable vidyā that guards everywhere. Called Trailokyamaṅgala, hard even for the gods, it makes its reciter a home of fortune and unequalled lordship, and recited after worship of the guru brings lordship, poetry and mastery of speech, with Mātaṅgī herself as his wife working his good; Brahmā, Viṣṇu, Rudra and the gods, brahmarākṣasas, vetālas, grahas and bhūtas are shamed before him; wearing it he gains every siddhi, makes kings his servants and masters the six rites. Whoever worships Mātaṅgī without it is short-lived, poor and foolish; with devotion to the guru and firm faith in the armour, Mātaṅginī grants him every siddhi. The chapter closes the block of hymns and armours and the fourth pariccheda. देवी मनुष्यों को सब सिद्धि देने वाला मातङ्गी का दिव्य कवच माँगती हैं, और ईश्वर उसे सिखाते हैं — गोपनीय और मौन रहकर जपने योग्य। इसके ऋषि दक्षिणामूर्ति, छन्द विराट्, देवता मातङ्गी, विनियोग चारों पुरुषार्थ। फिर एक-एक देवी शरीर की रक्षा करती है: मातङ्गिनी सिर की, भुवनेशी आँखों की, तोतला कानों की, त्रिपुरा मुख की, महामाया कण्ठ की, माहेश्वरी हृदय की, त्रिपुरा पार्श्वों की, कामेश्वरी गुदा की, चण्डी ऊरुओं की, रतिप्रिया जंघाओं की, महामाया पैरों की, कुलेश्वरी सब अंगों की, वैष्णवी अंग-प्रत्यंग की, मातङ्गी नाम से ब्रह्मरन्ध्र की, महापिशाचिनी ललाट और मुख के पीछे की, सुमुखी आँखों और नाक की, लज्जा दाँतों और होंठों की, तीन ठ ठोड़ी और कण्ठ की, विसर्ग हृदय की, लोला नाभि की, कालिका आँखों की, चामुण्डा उदर की, कात्यायनी लिंग की, उग्रतारा गुदा की, अम्बिका पैरों की, शर्वाणी भुजाओं की, चण्डभूषणा हृदय की और मातृका जीभ की; पुष्टिका, विजया, मेधा, श्रद्धा, लक्ष्मणा, मातङ्गी, सुरेशी, बगला, देवी और वशिनी पूर्व, दक्षिण, पश्चिम, नैर्ऋत्य, वायव्य, ईशान, आग्नेय, उत्तर, ऊपर और नीचे की रक्षा करती हैं। फिर मन्त्र निकाला जाता है — प्रणव, माया, काम बीज, कूर्च, चतुर्थी सहित "मातङ्गिनी" और स्वाहा — साढ़े ग्यारह अक्षरों की विद्या जो सर्वत्र रक्षा करती है। त्रैलोक्यमङ्गल नाम का, देवताओं के लिए भी दुर्लभ, यह पाठ करने वाले को सम्पत्ति का घर और अतुल ऐश्वर्य देता है, और गुरु की पूजा के बाद पढ़ने पर ऐश्वर्य, कवित्व और वाक्-सिद्धि देता है, स्वयं मातङ्गी उसकी पत्नी होकर उसका मंगल करती हैं; ब्रह्मा, विष्णु, रुद्र और देवता, ब्रह्मराक्षस, वेताल, ग्रह और भूत उसके सामने लज्जित होते हैं; इसे धारण करने पर वह सब सिद्धि पाता है, राजाओं को दास बनाता है और षट्कर्म सिद्ध करता है। जो इसके बिना मातङ्गी को भजता है वह अल्पायु, निर्धन और मूर्ख होता है; गुरु में भक्ति और कवच में दृढ़ मति रखने पर मातङ्गिनी उसे सब सिद्धि देती हैं। यह अध्याय स्तोत्र-कवच खण्ड और चौथे परिच्छेद को पूरा करता है।

Begin verses ↓

श्रीदेव्युवाच — The blessed goddess said: श्रीदेवी बोलीं:

Verse 1

अथ मातङ्गीकवचम् साधु साधु महादेव कथयस्व सुरेश्वर । मातङ्गीकवचं दिव्यं सर्वसिद्धिकरं नृणाम् ॥१॥

atha mātaṅgīkavacam | sādhu sādhu mahādeva kathayasva sureśvara | mātaṅgīkavacaṃ divyaṃ sarvasiddhikaraṃ nṛṇām ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.1. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v1. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

अब मातङ्गी कवच। श्रीदेवी बोलीं: साधु, साधु, हे महादेव! हे सुरेश्वर, मनुष्यों को सब सिद्धि देने वाला दिव्य मातङ्गी कवच कहो।

Now the armour of Mātaṅgī. The blessed goddess said: Well, well, Mahādeva! Tell, lord of the gods, the divine armour of Mātaṅgī which brings every siddhi to men.

Word by wordपदार्थ

साधु (sādhu)wellसाधुसाधु (sādhu)wellसाधुमहादेव (mahādeva)O Mahādevaहे महादेवकथयस्व (kathayasva)tellकहोसुर-ईश्वर (sura-īśvara)O lord of the godsहे सुरेश्वरमातङ्गी-कवचम् (mātaṅgī-kavacam)the armour of Mātaṅgīमातङ्गी कवचदिव्यम् (divyam)divineदिव्यसर्व-सिद्धि-करम् (sarva-siddhi-karam)bringing every siddhiसब सिद्धि देने वालानृणाम् (nṛṇām)to menमनुष्यों को

ईश्वर उवाच — Īśvara said: ईश्वर बोले:

Verse 2

शृणु देवि प्रवक्ष्यामि मातङ्गीकवचं शुभम् । गोपनीयं महादेवि मौनी जापं समाचरेत् ॥२॥ अस्य श्रीमातङ्गीकवचस्य दक्षिणामूर्तिर्ऋषिर्विराट् छन्दो मातङ्गी देवता चतुर्वर्गसिद्धये विनियोगः ।

śṛṇu devi pravakṣyāmi mātaṅgīkavacaṃ śubham | gopanīyaṃ mahādevi maunī jāpaṃ samācaret | asya śrīmātaṅgīkavacasya dakṣiṇāmūrtirṛṣirvirāṭ chando mātaṅgī devatā caturvargasiddhaye viniyogaḥ ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.2. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v2. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

ईश्वर बोले: हे देवि, सुनो, मैं शुभ मातङ्गी कवच कहूँगा; हे महादेवि, यह गोपनीय है, और मौन रहकर इसका जप करे। इस श्री मातङ्गी कवच के ऋषि दक्षिणामूर्ति, छन्द विराट्, देवता मातङ्गी हैं; चारों पुरुषार्थों की सिद्धि के लिए विनियोग है।

Īśvara said: Hear, goddess, I shall declare the auspicious armour of Mātaṅgī; it is to be kept secret, great goddess, and one should perform its repetition in silence. Of this armour of Śrī Mātaṅgī the sage is Dakṣiṇāmūrti, the metre virāṭ, the deity Mātaṅgī; its use is for the attainment of the four aims of life.

Word by wordपदार्थ

शृणु (śṛṇu)hearसुनोदेवि (devi)O goddessहे देविप्रवक्ष्यामि (pravakṣyāmi)I shall declareकहूँगामातङ्गी-कवचम् (mātaṅgī-kavacam)the armour of Mātaṅgīमातङ्गी कवचशुभम् (śubham)auspiciousशुभगोपनीयम् (gopanīyam)to be kept secretगोपनीयमहादेवि (mahādevi)O great goddessहे महादेविमौनी (maunī)silentमौन रहकरजापम् (jāpam)the repetitionजपसमाचरेत् (samācaret)one should performकरे

Verse 3

ॐ शिरो मातङ्गिनी पातु भुवनेशी तु चक्षुषी । तोडला कर्णयुगलं त्रिपुरा वदनं मम ॥३॥

oṃ śiro mātaṅginī pātu bhuvaneśī tu cakṣuṣī | toḍalā karṇayugalaṃ tripurā vadanaṃ mama ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.3. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v3. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

ॐ। मातङ्गिनी सिर की और भुवनेशी दोनों आँखों की रक्षा करे; तोडला दोनों कानों की, त्रिपुरा मेरे मुख की।

Oṃ. May Mātaṅginī protect the head and Bhuvaneśī the two eyes; Toḍalā the pair of ears, Tripurā my face.

Word by wordपदार्थ

(oṃ)oṃशिरः (śiraḥ)the headसिर कीमातङ्गिनी (mātaṅginī)Mātaṅginīमातङ्गिनीपातु (pātu)may protectरक्षा करेभुवन-ईशी (bhuvana-īśī)Bhuvaneśīभुवनेशीतु (tu)andऔरचक्षुषी (cakṣuṣī)the two eyesदोनों आँखों कीतोडला (toḍalā)Toḍalāतोडलाकर्ण-युगलम् (karṇa-yugalam)the pair of earsदोनों कानों कीत्रिपुरा (tripurā)Tripurāत्रिपुरावदनम् (vadanam)the faceमुख कीमम (mama)myमेरे

Verse 4

पातु कण्ठे महामाया हृदि माहेश्वरि तथा । त्रिपुरा पार्श्वयोः पातु गुदे कामेश्वरी मम ॥४॥

pātu kaṇṭhe mahāmāyā hṛdi māheśvari tathā | tripurā pārśvayoḥ pātu gude kāmeśvarī mama ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.4. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v4. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

महामाया कण्ठ पर और तथा माहेश्वरी हृदय पर रक्षा करे; त्रिपुरा दोनों पार्श्वों पर और कामेश्वरी मेरी गुदा पर रक्षा करे।

May Mahāmāyā protect on the throat and likewise Māheśvarī on the heart; may Tripurā protect on the two sides and Kāmeśvarī on my anus.

Word by wordपदार्थ

पातु (pātu)may protectरक्षा करेकण्ठे (kaṇṭhe)on the throatकण्ठ परमहा-माया (mahā-māyā)Mahāmāyāमहामायाहृदि (hṛdi)on the heartहृदय परमाहेश्वरि (māheśvari)Māheśvarīमाहेश्वरीतथा (tathā)likewiseतथात्रिपुरा (tripurā)Tripurāत्रिपुरापार्श्वयोः (pārśvayoḥ)on the two sidesदोनों पार्श्वों परपातु (pātu)may protectरक्षा करेगुदे (gude)on the anusगुदा परकामेश्वरी (kāmeśvarī)Kāmeśvarīकामेश्वरीमम (mama)myमेरी

Verse 5

ऊरुद्वये तथा चण्डी जङ्घयोश्च रतिप्रिया । महामाया पादयुग्मे सर्वाङ्गेषु कुलेश्वरी ॥५॥

ūrudvaye tathā caṇḍī jaṅghayośca ratipriyā | mahāmāyā pādayugme sarvāṅgeṣu kuleśvarī ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.5. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v5. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

तथा चण्डी दोनों ऊरुओं पर और रतिप्रिया दोनों जंघाओं पर; महामाया दोनों पैरों पर और कुलेश्वरी सब अंगों पर।

Likewise Caṇḍī on the two thighs and Ratipriyā on the two shins; Mahāmāyā on the two feet and Kuleśvarī on all limbs.

Word by wordपदार्थ

ऊरु-द्वये (ūru-dvaye)on the two thighsदोनों ऊरुओं परतथा (tathā)likewiseतथाचण्डी (caṇḍī)Caṇḍīचण्डीजङ्घयोः (jaṅghayoḥ)on the two shinsदोनों जंघाओं पर (ca)andऔररति-प्रिया (rati-priyā)Ratipriyāरतिप्रियामहा-माया (mahā-māyā)Mahāmāyāमहामायापाद-युग्मे (pāda-yugme)on the two feetदोनों पैरों परसर्व-अङ्गेषु (sarva-aṅgeṣu)on all limbsसब अंगों परकुल-ईश्वरी (kula-īśvarī)Kuleśvarīकुलेश्वरी

Verse 6

अङ्गं प्रत्यङ्गकं चैव सदा रक्षतु वैष्णवी । ब्रह्मरन्ध्रे सदा रक्षेन्मातङ्गीनामसंस्थिता ॥६॥

aṅgaṃ pratyaṅgakaṃ caiva sadā rakṣatu vaiṣṇavī | brahmarandhre sadā rakṣenmātaṅgīnāmasaṃsthitā ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.6. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v6. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

वैष्णवी सदा अंग-प्रत्यंग की रक्षा करे; मातङ्गी नाम में स्थित देवी सदा ब्रह्मरन्ध्र में रक्षा करे।

May Vaiṣṇavī always guard every limb and part; may she who abides in the name Mātaṅgī always guard at the crown aperture.

Word by wordपदार्थ

अङ्गम् (aṅgam)limbअंगप्रत्यङ्गकम् (pratyaṅgakam)every partप्रत्यंग (ca)andऔरएव (eva)indeedहीसदा (sadā)alwaysसदारक्षतु (rakṣatu)may guardरक्षा करेवैष्णवी (vaiṣṇavī)Vaiṣṇavīवैष्णवीब्रह्म-रन्ध्रे (brahma-randhre)at the crown apertureब्रह्मरन्ध्र मेंसदा (sadā)alwaysसदारक्षेत् (rakṣet)may guardरक्षा करेमातङ्गी-नाम-संस्थिता (mātaṅgī-nāma-saṃsthitā)she who abides in the name Mātaṅgīमातङ्गी नाम में स्थित

Verse 7

रक्षयेन्नित्यं ललाटे सा महापिशाचिनीति च । नेत्रयोः सुमुखी रक्षेद्देवी रक्षतु नासिकाम् ॥७॥

rakṣayennityaṃ lalāṭe sā mahāpiśācinīti ca | netrayoḥ sumukhī rakṣeddevī rakṣatu nāsikām ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.7. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v7. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

महापिशाचिनी नाम वाली वह देवी नित्य ललाट पर रक्षा करे; सुमुखी दोनों नेत्रों पर रक्षा करे, और देवी नासिका की रक्षा करे।

May she named Mahāpiśācinī always guard on the forehead; may Sumukhī guard on the two eyes, and may the goddess guard the nose.

Word by wordपदार्थ

रक्षयेत् (rakṣayet)may guardरक्षा करेनित्यम् (nityam)alwaysनित्यललाटे (lalāṭe)on the foreheadललाट परसा (sā)sheवहमहा-पिशाचिनी (mahā-piśācinī)Mahāpiśācinīमहापिशाचिनीइति (iti)thus namedइस नाम वाली (ca)andऔरनेत्रयोः (netrayoḥ)on the two eyesदोनों नेत्रों परसुमुखी (sumukhī)Sumukhīसुमुखीरक्षेत् (rakṣet)may guardरक्षा करेदेवी (devī)the goddessदेवीरक्षतु (rakṣatu)may guardरक्षा करेनासिकाम् (nāsikām)the noseनासिका की

Verse 8

महापिशाचिनी पश्चात्मुखे रक्षतु सर्वदा । लज्जा रक्षतु मां दन्तांश्चोष्ठौ सम्मार्जनीकरा ॥८॥

mahāpiśācinī paścātmukhe rakṣatu sarvadā | lajjā rakṣatu māṃ dantāṃścoṣṭhau sammārjanīkarā ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.8. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v8. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

महापिशाचिनी सर्वदा मुख के पीछे रक्षा करे; हाथ में झाड़ू लिए लज्जा मेरे दाँतों और दोनों होंठों की रक्षा करे।

May Mahāpiśācinī guard behind on the face at all times; may Lajjā with a broom in hand guard my teeth and two lips.

Word by wordपदार्थ

महा-पिशाचिनी (mahā-piśācinī)Mahāpiśācinīमहापिशाचिनीपश्चात् (paścāt)behindपीछेमुखे (mukhe)on the faceमुख पररक्षतु (rakṣatu)may guardरक्षा करेसर्वदा (sarvadā)at all timesसर्वदालज्जा (lajjā)Lajjāलज्जारक्षतु (rakṣatu)may guardरक्षा करेमाम् (mām)meमेरीदन्तान् (dantān)the teethदाँतों की (ca)andऔरओष्ठौ (oṣṭhau)the two lipsदोनों होंठों कीसम्मार्जनी-करा (sammārjanī-karā)she with a broom in handहाथ में झाड़ू लिए

Verse 9

चिबुके कण्ठदेशे च ठकारत्रितयं पुनः । सविसर्गं महादेवि हृदयं पातु सर्वदा ॥९॥

cibuke kaṇṭhadeśe ca ṭhakāratritayaṃ punaḥ | savisargaṃ mahādevi hṛdayaṃ pātu sarvadā ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.9. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v9. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

फिर तीन ठकार ठोड़ी और कण्ठ प्रदेश पर रक्षा करें; हे महादेवि, विसर्ग सहित वह सर्वदा हृदय की रक्षा करे।

May the triad of ṭha again guard on the chin and on the region of the throat; may it with the visarga, great goddess, protect the heart at all times.

Word by wordपदार्थ

चिबुके (cibuke)on the chinठोड़ी परकण्ठ-देशे (kaṇṭha-deśe)on the region of the throatकण्ठ प्रदेश पर (ca)andऔरठकार-त्रितयम् (ṭhakāra-tritayam)the triad of ṭhaतीन ठकारपुनः (punaḥ)againफिरस-विसर्गम् (sa-visargam)with the visargaविसर्ग सहितमहादेवि (mahādevi)O great goddessहे महादेविहृदयम् (hṛdayam)the heartहृदय कीपातु (pātu)may protectरक्षा करेसर्वदा (sarvadā)at all timesसर्वदा

Verse 10

१० नाभिं रक्षतु मां लोला कालिकाऽवतु लोचने । उदरे पातु चामुण्डा लिङ्गे कात्यायनी तथा ॥१०॥

nābhiṃ rakṣatu māṃ lolā kālikā'vatu locane | udare pātu cāmuṇḍā liṅge kātyāyanī tathā ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.10. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v10. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

लोला मेरी नाभि की और कालिका दोनों नेत्रों की रक्षा करे; चामुण्डा उदर पर और तथा कात्यायनी लिंग पर रक्षा करे।

May Lolā guard my navel and Kālikā guard the two eyes; may Cāmuṇḍā protect on the belly and likewise Kātyāyanī on the sex.

Word by wordपदार्थ

नाभिम् (nābhim)the navelनाभि कीरक्षतु (rakṣatu)may guardरक्षा करेमाम् (mām)meमेरीलोला (lolā)Lolāलोलाकालिका (kālikā)Kālikāकालिकाअवतु (avatu)may guardरक्षा करेलोचने (locane)the two eyesदोनों नेत्रों कीउदरे (udare)on the bellyउदर परपातु (pātu)may protectरक्षा करेचामुण्डा (cāmuṇḍā)Cāmuṇḍāचामुण्डालिङ्गे (liṅge)on the sexलिंग परकात्यायनी (kātyāyanī)Kātyāyanīकात्यायनीतथा (tathā)likewiseतथा

Verse 11

११ उग्रतारा गुदे पातु पादौ रक्षतु चाम्बिका । भुजौ रक्षतु शर्वाणी हृदयं चण्डभूषणा ॥११॥

ugratārā gude pātu pādau rakṣatu cāmbikā | bhujau rakṣatu śarvāṇī hṛdayaṃ caṇḍabhūṣaṇā ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.11. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v11. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

उग्रतारा गुदा पर रक्षा करे और अम्बिका दोनों पैरों की; शर्वाणी दोनों भुजाओं की और चण्डभूषणा हृदय की रक्षा करे।

May Ugratārā protect on the anus and Ambikā guard the two feet; may Śarvāṇī guard the two arms and Caṇḍabhūṣaṇā the heart.

Word by wordपदार्थ

उग्र-तारा (ugra-tārā)Ugratārāउग्रतारागुदे (gude)on the anusगुदा परपातु (pātu)may protectरक्षा करेपादौ (pādau)the two feetदोनों पैरों कीरक्षतु (rakṣatu)may guardरक्षा करे (ca)andऔरअम्बिका (ambikā)Ambikāअम्बिकाभुजौ (bhujau)the two armsदोनों भुजाओं कीरक्षतु (rakṣatu)may guardरक्षा करेशर्वाणी (śarvāṇī)Śarvāṇīशर्वाणीहृदयम् (hṛdayam)the heartहृदय कीचण्ड-भूषणा (caṇḍa-bhūṣaṇā)Caṇḍabhūṣaṇā, she of fierce ornamentsचण्डभूषणा

Verse 12

१२ जिह्वायां मातृका रक्षेत्पूर्वे रक्षतु पुष्टिका । विजया दक्षिणे पातु मेधा रक्षतु वारुणे ॥१२॥

jihvāyāṃ mātṛkā rakṣetpūrve rakṣatu puṣṭikā | vijayā dakṣiṇe pātu medhā rakṣatu vāruṇe ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.12. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v12. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

मातृका जीभ पर और पुष्टिका पूर्व में रक्षा करे; विजया दक्षिण में और मेधा पश्चिम में रक्षा करे।

May Mātṛkā guard on the tongue and Puṣṭikā guard in the east; may Vijayā protect in the south and Medhā guard in the west.

Word by wordपदार्थ

जिह्वायाम् (jihvāyām)on the tongueजीभ परमातृका (mātṛkā)Mātṛkāमातृकारक्षेत् (rakṣet)may guardरक्षा करेपूर्वे (pūrve)in the eastपूर्व मेंरक्षतु (rakṣatu)may guardरक्षा करेपुष्टिका (puṣṭikā)Puṣṭikāपुष्टिकाविजया (vijayā)Vijayāविजयादक्षिणे (dakṣiṇe)in the southदक्षिण मेंपातु (pātu)may protectरक्षा करेमेधा (medhā)Medhāमेधारक्षतु (rakṣatu)may guardरक्षा करेवारुणे (vāruṇe)in the westपश्चिम में

Verse 13

१३ नैर्ऋत्यां श्रद्धया रक्षेद्वायव्यां पातु लक्ष्मणा । ऐशान्यां रक्षयेद्देवी मातङ्गी शुभकारिणी ॥१३॥

nairṛtyāṃ śraddhayā rakṣedvāyavyāṃ pātu lakṣmaṇā | aiśānyāṃ rakṣayeddevī mātaṅgī śubhakāriṇī ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.13. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v13. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

नैर्ऋत्य में श्रद्धा से रक्षा करे और लक्ष्मणा वायव्य में रक्षा करे; शुभ करने वाली मातङ्गी देवी ईशान में रक्षा करे।

May she guard with faith in the south-west and Lakṣmaṇā protect in the north-west; may the goddess Mātaṅgī, worker of good, guard in the north-east.

Word by wordपदार्थ

नैर्ऋत्याम् (nairṛtyām)in the south-westनैर्ऋत्य मेंश्रद्धया (śraddhayā)with faith (Śraddhā)श्रद्धा सेरक्षेत् (rakṣet)may guardरक्षा करेवायव्याम् (vāyavyām)in the north-westवायव्य मेंपातु (pātu)may protectरक्षा करेलक्ष्मणा (lakṣmaṇā)Lakṣmaṇāलक्ष्मणाऐशान्याम् (aiśānyām)in the north-eastईशान मेंरक्षयेत् (rakṣayet)may guardरक्षा करेदेवी (devī)the goddessदेवीमातङ्गी (mātaṅgī)Mātaṅgīमातङ्गीशुभ-कारिणी (śubha-kāriṇī)worker of goodशुभ करने वाली

Verse 14

१४ रक्षेत्सुरेशी चाग्नेये बगला पातु चोत्तरे । ऊर्ध्वं पातु महादेवि देवानां हितकारिणी ॥१४॥

rakṣetsureśī cāgneye bagalā pātu cottare | ūrdhvaṃ pātu mahādevi devānāṃ hitakāriṇī ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.14. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v14. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

सुरेशी आग्नेय में और बगला उत्तर में रक्षा करे; हे महादेवि, देवताओं का हित करने वाली ऊपर रक्षा करे।

May Sureśī guard in the south-east and Bagalā protect in the north; may she who works the welfare of the gods, great goddess, protect above.

Word by wordपदार्थ

रक्षेत् (rakṣet)may guardरक्षा करेसुर-ईशी (sura-īśī)Sureśīसुरेशी (ca)andऔरआग्नेये (āgneye)in the south-eastआग्नेय मेंबगला (bagalā)Bagalāबगलापातु (pātu)may protectरक्षा करे (ca)andऔरउत्तरे (uttare)in the northउत्तर मेंऊर्ध्वम् (ūrdhvam)aboveऊपरपातु (pātu)may protectरक्षा करेमहादेवि (mahādevi)O great goddessहे महादेविदेवानाम् (devānām)of the godsदेवताओं काहित-कारिणी (hita-kāriṇī)worker of welfareहित करने वाली

Verse 15

१५ पाताले पातु मां नित्यं वशिनी विश्वरूपिणी । प्रणवं च ततो माया कामबीजं च कूर्चकम् ॥१५॥

pātāle pātu māṃ nityaṃ vaśinī viśvarūpiṇī | praṇavaṃ ca tato māyā kāmabījaṃ ca kūrcakam ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.15. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v15. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

विश्वरूपिणी वशिनी नित्य पाताल में मेरी रक्षा करे। प्रणव, फिर माया, काम बीज और कूर्च,

May Vaśinī, whose form is the universe, always protect me in the underworld. The praṇava, then māyā, the kāma bīja and kūrca,

Word by wordपदार्थ

पाताले (pātāle)in the underworldपाताल मेंपातु (pātu)may protectरक्षा करेमाम् (mām)meमेरीनित्यम् (nityam)alwaysनित्यवशिनी (vaśinī)Vaśinīवशिनीविश्व-रूपिणी (viśva-rūpiṇī)whose form is the universeविश्वरूपिणीप्रणवम् (praṇavam)the praṇava (oṃ)प्रणव (ॐ) (ca)andऔरततः (tataḥ)thenफिरमाया (māyā)māyā (hrīṃ)माया (ह्रीं)काम-बीजम् (kāma-bījam)the kāma bīja (klīṃ)काम बीज (क्लीं) (ca)andऔरकूर्चकम् (kūrcakam)kūrca (hūṃ)कूर्च (हूं)

Verse 16

१६ मातङ्गिनी ङेयुतास्त्रं वह्निजायावधिर्मनुः । सार्धैकादशवर्णा सा सर्वत्र पातु मां सदा ॥१६॥

mātaṅginī ṅeyutāstraṃ vahnijāyāvadhirmanuḥ | sārdhaikādaśavarṇā sā sarvatra pātu māṃ sadā ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.16. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v16. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

चतुर्थी विभक्ति सहित "मातङ्गिनी", अस्त्र, और वह्निजाया तक — यह मन्त्र है; साढ़े ग्यारह अक्षरों वाली वह सदा सर्वत्र मेरी रक्षा करे।

"Mātaṅginī" with the dative ending, the weapon, and ending with the wife of fire — that is the mantra; may she of eleven and a half letters always protect me everywhere.

Word by wordपदार्थ

मातङ्गिनी (mātaṅginī)"Mātaṅginī""मातङ्गिनी"ङे-युता (ṅe-yutā)with the dative endingचतुर्थी विभक्ति सहितअस्त्रम् (astram)the weapon (phaṭ)अस्त्र (फट्)वह्नि-जाया-अवधिः (vahni-jāyā-avadhiḥ)ending with the wife of fire (svāhā)वह्निजाया (स्वाहा) तकमनुः (manuḥ)the mantraमन्त्रसार्ध-एकादश-वर्णा (sārdha-ekādaśa-varṇā)of eleven and a half lettersसाढ़े ग्यारह अक्षरों वालीसा (sā)sheवहसर्वत्र (sarvatra)everywhereसर्वत्रपातु (pātu)may protectरक्षा करेमाम् (mām)meमेरीसदा (sadā)alwaysसदा

Verse 17

१७ इति ते कथितं देवि गुह्याद्गुह्यतरं परम् । त्रैलोक्यमङ्गलं नाम कवचं देवदुर्लभम् ॥१७॥

iti te kathitaṃ devi guhyādguhyataraṃ param | trailokyamaṅgalaṃ nāma kavacaṃ devadurlabham ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.17. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v17. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

हे देवि, इस प्रकार तुम्हें गुप्त से भी अधिक गुप्त परम त्रैलोक्यमङ्गल नाम का कवच कहा गया, जो देवताओं के लिए भी दुर्लभ है।

Thus I have told you, goddess, the supreme armour called Trailokyamaṅgala, more secret than the secret, hard for even the gods to obtain.

Word by wordपदार्थ

इति (iti)thusइस प्रकारते (te)to youतुम्हेंकथितम् (kathitam)has been toldकहा गयादेवि (devi)O goddessहे देविगुह्यात् (guhyāt)than the secretगुप्त सेगुह्यतरम् (guhyataram)more secretअधिक गुप्तपरम् (param)supremeपरमत्रैलोक्य-मङ्गलम् (trailokya-maṅgalam)Trailokyamaṅgala, the blessing of the three worldsत्रैलोक्यमङ्गलनाम (nāma)by nameनाम काकवचम् (kavacam)the armourकवचदेव-दुर्लभम् (deva-durlabham)hard for even the gods to obtainदेवताओं के लिए भी दुर्लभ

Verse 18

१८ य इदं प्रपठेन्नित्यं जायते सम्पदालयम् । परमैश्वर्यमतुलं प्राप्नुयान्नात्र संशयः ॥१८॥

ya idaṃ prapaṭhennityaṃ jāyate sampadālayam | paramaiśvaryamatulaṃ prāpnuyānnātra saṃśayaḥ ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.18. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v18. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

जो इसे नित्य पढ़ता है वह सम्पत्ति का घर हो जाता है और अतुल परम ऐश्वर्य पाता है; इसमें सन्देह नहीं।

Whoever recites this daily becomes a home of prosperity and obtains unequalled supreme lordship; there is no doubt of it.

Word by wordपदार्थ

यः (yaḥ)whoजोइदम् (idam)thisइसेप्रपठेत् (prapaṭhet)recitesपढ़ता हैनित्यम् (nityam)dailyनित्यजायते (jāyate)he becomesहो जाता हैसम्पत्-आलयम् (sampat-ālayam)a home of prosperityसम्पत्ति का घरपरम-ऐश्वर्यम् (parama-aiśvaryam)supreme lordshipपरम ऐश्वर्यअतुलम् (atulam)unequalledअतुलप्राप्नुयात् (prāpnuyāt)he obtainsपाता है (na)noनहींअत्र (atra)hereइसमेंसंशयः (saṃśayaḥ)doubtसन्देह

Verse 19

१९ गुरुमभ्यर्च्य विधिवत्कवचं प्रपठेद्यदि । ऐश्वर्यं सुकवित्वं च वाक्सिद्धिं लभते ध्रुवम् ॥१९॥

gurumabhyarcya vidhivatkavacaṃ prapaṭhedyadi | aiśvaryaṃ sukavitvaṃ ca vāksiddhiṃ labhate dhruvam ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.19. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v19. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

यदि विधिपूर्वक गुरु की पूजा करके कवच पढ़े, तो निश्चय ऐश्वर्य, सुन्दर कवित्व और वाक्-सिद्धि पाता है।

If, having worshipped the guru according to rule, one recites the armour, one certainly obtains lordship, fine poetry and mastery of speech.

Word by wordपदार्थ

गुरुम् (gurum)the guruगुरु कीअभ्यर्च्य (abhyarcya)having worshippedपूजा करकेविधिवत् (vidhivat)according to ruleविधिपूर्वककवचम् (kavacam)the armourकवचप्रपठेत् (prapaṭhet)recitesपढ़ेयदि (yadi)ifयदिऐश्वर्यम् (aiśvaryam)lordshipऐश्वर्यसु-कवित्वम् (su-kavitvam)fine poetryसुन्दर कवित्व (ca)andऔरवाक्-सिद्धिम् (vāk-siddhim)mastery of speechवाक्-सिद्धिलभते (labhate)he obtainsपाता हैध्रुवम् (dhruvam)certainlyनिश्चय

Verse 20

२० नित्यं तस्य तु मातङ्गी महिला मङ्गलं चरेत् । ब्रह्मा विष्णुश्च रुद्रश्च ये देवाः सुरसत्तमाः ॥२०॥

nityaṃ tasya tu mātaṅgī mahilā maṅgalaṃ caret | brahmā viṣṇuśca rudraśca ye devāḥ surasattamāḥ ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.20. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v20. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

मातङ्गी ही पत्नी होकर नित्य उसका मंगल करती हैं। ब्रह्मा, विष्णु और रुद्र, और जो श्रेष्ठ देवता हैं,

Mātaṅgī herself always works his good as his wife. Brahmā, Viṣṇu and Rudra, and the gods who are the best of the gods,

Word by wordपदार्थ

नित्यम् (nityam)alwaysनित्यतस्य (tasya)hisउसकीतु (tu)indeedहीमातङ्गी (mātaṅgī)Mātaṅgīमातङ्गीमहिला (mahilā)as his wifeपत्नी होकरमङ्गलम् (maṅgalam)goodमंगलचरेत् (caret)worksकरती हैब्रह्मा (brahmā)Brahmāब्रह्माविष्णुः (viṣṇuḥ)Viṣṇuविष्णु (ca)andऔररुद्रः (rudraḥ)Rudraरुद्र (ca)andऔरये (ye)those whoजोदेवाः (devāḥ)godsदेवतासुर-सत्तमाः (sura-sattamāḥ)the best of the godsश्रेष्ठ देवता

Verse 21

२१ ब्रह्मराक्षसवेताला ग्रहाद्या भूतजातयः । तं दृष्ट्वा साधकं देवि लज्जायुक्ता भवन्ति ते ॥२१॥

brahmarākṣasavetālā grahādyā bhūtajātayaḥ | taṃ dṛṣṭvā sādhakaṃ devi lajjāyuktā bhavanti te ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.21. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v21. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

ब्रह्मराक्षस और वेताल, ग्रह आदि, भूतों की जातियाँ — हे देवि, उस साधक को देखकर वे लज्जित हो जाते हैं।

brahmarākṣasas and vetālas, grahas and the rest, the kinds of bhūtas — seeing that sādhaka, goddess, they are filled with shame.

Word by wordपदार्थ

ब्रह्मराक्षस-वेतालाः (brahmarākṣasa-vetālāḥ)brahmarākṣasas and vetālasब्रह्मराक्षस और वेतालग्रह-आद्याः (graha-ādyāḥ)grahas and the restग्रह आदिभूत-जातयः (bhūta-jātayaḥ)the kinds of bhūtasभूतों की जातियाँतम् (tam)thatउसदृष्ट्वा (dṛṣṭvā)having seenदेखकरसाधकम् (sādhakam)sādhakaसाधक कोदेवि (devi)O goddessहे देविलज्जा-युक्ताः (lajjā-yuktāḥ)filled with shameलज्जितभवन्ति (bhavanti)becomeहो जाते हैंते (te)theyवे

Verse 22

२२ कवचं धारयेद्यस्तु सर्वसिद्धिं लभेद्ध्रुवम् । राजानोऽपि च दासत्वं षट्कर्माणि च साधयेत् ॥२२॥

kavacaṃ dhārayedyastu sarvasiddhiṃ labheddhruvam | rājāno'pi ca dāsatvaṃ ṣaṭkarmāṇi ca sādhayet ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.22. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v22. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

जो कवच धारण करता है वह निश्चय सब सिद्धि पाता है; राजा भी दासता को प्राप्त होते हैं, और वह षट्कर्म सिद्ध करता है।

Whoever wears the armour certainly obtains every siddhi; even kings come to servitude, and he accomplishes the six rites.

Word by wordपदार्थ

कवचम् (kavacam)the armourकवचधारयेत् (dhārayet)wearsधारण करेयः (yaḥ)whoजोतु (tu)indeedहीसर्व-सिद्धिम् (sarva-siddhim)every siddhiसब सिद्धिलभेत् (labhet)obtainsपाता हैध्रुवम् (dhruvam)certainlyनिश्चयराजानः (rājānaḥ)kingsराजाअपि (api)evenभी (ca)andऔरदासत्वम् (dāsatvam)servitudeदासताषट्-कर्माणि (ṣaṭ-karmāṇi)the six ritesषट्कर्म (ca)andऔरसाधयेत् (sādhayet)accomplishesसिद्ध करता है

Verse 23

२३ सिद्धो भवति सर्वत्र किमन्यैर्बहुभाषितैः । इदं कवचमज्ञात्वा मातङ्गीं यो भजेन्नरः ॥२३॥

siddho bhavati sarvatra kimanyairbahubhāṣitaiḥ | idaṃ kavacamajñātvā mātaṅgīṃ yo bhajennaraḥ ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.23. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v23. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

वह सर्वत्र सिद्ध हो जाता है — और बहुत कहने से क्या? जो मनुष्य इस कवच को जाने बिना मातङ्गी को भजता है

He becomes accomplished everywhere — what use are many more words? The man who worships Mātaṅgī without knowing this armour

Word by wordपदार्थ

सिद्धः (siddhaḥ)accomplishedसिद्धभवति (bhavati)he becomesहो जाता हैसर्वत्र (sarvatra)everywhereसर्वत्रकिम् (kim)what useक्याअन्यैः (anyaiḥ)with otherऔरबहु-भाषितैः (bahu-bhāṣitaiḥ)many wordsबहुत कहने सेइदम् (idam)thisइसकवचम् (kavacam)armourकवच कोअज्ञात्वा (ajñātvā)without knowingजाने बिनामातङ्गीम् (mātaṅgīm)Mātaṅgīमातङ्गी कोयः (yaḥ)whoजोभजेत् (bhajet)worshipsभजता हैनरः (naraḥ)a manमनुष्य

Verse 24

२४ अल्पायुर्निर्धनो मूर्खो भवत्येव न संशयः । गुरौ भक्तिः सदा कार्या कवचे च दृढा मतिः ॥२४॥

alpāyurnirdhano mūrkho bhavatyeva na saṃśayaḥ | gurau bhaktiḥ sadā kāryā kavace ca dṛḍhā matiḥ ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.24. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v24. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

वह अल्पायु, निर्धन और मूर्ख हो ही जाता है; इसमें सन्देह नहीं। गुरु में सदा भक्ति रखनी चाहिए, और कवच में दृढ़ मति;

surely becomes short-lived, poor and a fool; there is no doubt. Devotion towards the guru is always to be kept, and firm faith in the armour;

Word by wordपदार्थ

अल्प-आयुः (alpa-āyuḥ)short-livedअल्पायुनिर्धनः (nirdhanaḥ)poorनिर्धनमूर्खः (mūrkhaḥ)a foolमूर्खभवति (bhavati)becomesहो जाता हैएव (eva)surelyही (na)noनहींसंशयः (saṃśayaḥ)doubtसन्देहगुरौ (gurau)towards the guruगुरु मेंभक्तिः (bhaktiḥ)devotionभक्तिसदा (sadā)alwaysसदाकार्या (kāryā)is to be keptरखनी चाहिएकवचे (kavace)in the armourकवच में (ca)andऔरदृढा (dṛḍhā)firmदृढ़मतिः (matiḥ)faithमति

Verse 25

२५ तस्मै मातङ्गिनी देवी सर्वसिद्धिं प्रयच्छति ॥२५॥ इति नन्द्यावर्ते उत्तरखण्डे त्वरितफलदायिनी मातङ्गिनीकवचं समाप्तम् ।

tasmai mātaṅginī devī sarvasiddhiṃ prayacchati | iti nandyāvarte uttarakhaṇḍe tvaritaphaladāyinī mātaṅginīkavacaṃ samāptam ||

Citeउद्धृत करें

OccultGuide. Bṛhat Tantrasāra 42.25. https://occultguide.com/scripture/brihat-tantrasara/stotra-kavacha-chapter-forty-two-matangi-kavacha#v25. Sanskrit text in the public domain; translation CC BY-SA 4.0.

JSON ↗
· हिन्दी

उसे मातङ्गिनी देवी सब सिद्धि देती हैं। नन्द्यावर्त के उत्तरखण्ड में शीघ्र फल देने वाला मातङ्गिनी कवच यहाँ पूर्ण हुआ।

to him the goddess Mātaṅginī grants every siddhi. Here ends the armour of Mātaṅginī, the giver of swift fruit, in the Uttarakhaṇḍa of the Nandyāvarta.

Word by wordपदार्थ

तस्मै (tasmai)to himउसेमातङ्गिनी (mātaṅginī)Mātaṅginīमातङ्गिनीदेवी (devī)the goddessदेवीसर्व-सिद्धिम् (sarva-siddhim)every siddhiसब सिद्धिप्रयच्छति (prayacchati)grantsदेती है

❁ ❁ ❁

इति चतुर्थः परिच्छेदः । इति महामहोपाध्याय-श्रीकृष्णानन्द-भट्टाचार्यविरचिते तन्त्रसारे चतुर्थः परिच्छेदः ।

Here ends the fourth pariccheda. Here ends the fourth pariccheda of the Tantrasāra composed by the Mahāmahopādhyāya Śrī Kṛṣṇānanda Bhaṭṭācārya.

चौथा परिच्छेद यहाँ पूर्ण हुआ। महामहोपाध्याय श्रीकृष्णानन्द भट्टाचार्य द्वारा रचित तन्त्रसार का चौथा परिच्छेद यहाँ पूर्ण हुआ।

The Sanskrit text is in the public domain. Our transliteration, translation and apparatus are licensed CC BY-SA 4.0 — see /license. संस्कृत मूल पाठ पब्लिक डोमेन में है। हमारा लिप्यंतरण, अनुवाद और टिप्पणियाँ CC BY-SA 4.0 के अंतर्गत उपलब्ध हैं — देखें /license.