Rudrayāmala · as given in the Mantra Mahārṇava

श्रीधनदारतिप्रियायक्षिणीस्तोत्रम्

Dhanada Ratipriya Yakshini Stotram (Rudrayamala) — The hymn to the yakṣiṇī Dhanadā Ratipriyā

Pārvatī asks for a way to lift poverty quickly, for good people with families to feed, and Shiva answers with this hymn to the Yaksha Dhanadā Ratipriyā. After a meditation on her seated inside a golden wall, the hymn is a single run of addresses to her, each naming a quality, and asking for wealth that is rightly earned and used for worship. It closes with what reciting it brings.

अथ धनदायक्षिणीस्तोत्रं लिख्यतेThe hymn of the yakṣiṇī Dhanadā

Verse 1

देवी देवमुपागम्य नीलकंठं सदाशिवम् ॥
कृपया पार्वती प्राह शंकरं करुणाकरम् ॥ १ ॥

devī devamupāgamya nīlakaṃṭhaṃ sadāśivam
kṛpayā pārvatī prāha śaṃkaraṃ karuṇākaram

देवीदेवम् उपागम्यनीलकंठम् सदाशिवम्कृपया पार्वती प्राहशंकरम् करुणाकरम्
हिन्दी अर्थ

देवी पार्वती नीलकंठ सदाशिव के पास गईं और करुणा करने वाले शंकर से कृपा करके बोलीं।

English sense

The goddess Pārvatī went to the god Sadāśiva, the blue-throated one, and kindly spoke to Śaṅkara, the merciful one.

पदार्थ · word by word
देवी
the goddessदेवी
देवम् उपागम्य
went to the godदेव के पास गईं
नीलकंठम् सदाशिवम्
Sadāśiva, the blue-throated oneनीलकंठ सदाशिव
कृपया पार्वती प्राह
Pārvatī kindly spokeपार्वती कृपा करके बोलीं
शंकरम् करुणाकरम्
to Śaṅkara, the merciful oneकरुणा करने वाले शंकर से

Verse 2

देव्युवाच — देवी ने कहा The Goddess said

ब्रूहि वल्लभ साधूनां दरिद्राणां कुटुंबिनाम् ॥
दारिद्र्यदलनोपायमंजसैव धनप्रदम् ॥ २ ॥

brūhi vallabha sādhūnāṃ daridrāṇāṃ kuṭuṃbinām
dāridryadalanopāyamaṃjasaiva dhanapradam

ब्रूहि वल्लभसाधूनाम् दरिद्राणाम् कुटुंबिनाम्दारिद्र्य-दलन-उपायम्अंजसा एवधन-प्रदम्
हिन्दी अर्थ

हे प्रिय, गरीब सज्जन गृहस्थों के लिए ऐसा उपाय बताइए जो जल्दी ही गरीबी को मिटाए और धन दे।

English sense

O beloved, tell me a way that quickly crushes poverty and gives wealth, for good people who are poor and have families to support.

पदार्थ · word by word
ब्रूहि वल्लभ
tell me, O belovedहे प्रिय, बताइए
साधूनाम् दरिद्राणाम् कुटुंबिनाम्
for good people who are poor and have families to supportगरीब सज्जन गृहस्थों के लिए
दारिद्र्य-दलन-उपायम्
a way that crushes povertyगरीबी को मिटाने वाला उपाय
अंजसा एव
quicklyजल्दी ही
धन-प्रदम्
and gives wealthऔर धन दे

Verse 3

पूजयन् पार्वतीवाक्यमिदमाह महेश्वरः ॥ उचितं जगदंबासि तव प्रीत्याऽनुकंपया ॥ ३ ॥

pūjayan pārvatīvākyamidamāha maheśvaraḥ, ucitaṃ jagadaṃbāsi tava prītyā'nukaṃpayā

पूजयन् पार्वती-वाक्यम्इदम् आह महेश्वरःउचितम्जगदंबा असितव प्रीत्या अनुकंपया
हिन्दी अर्थ

पार्वती की बात का आदर करते हुए महेश्वर ने कहा: हे जगदंबा, तुम्हारा यह पूछना उचित है, क्योंकि तुम प्रेम और दया से पूछ रही हो।

English sense

Honouring Pārvatī's words, the great lord said: It is fitting, O mother of the world, since you ask out of love and compassion.

पदार्थ · word by word
पूजयन् पार्वती-वाक्यम्
honouring Pārvatī's wordsपार्वती की बात का आदर करते हुए
इदम् आह महेश्वरः
the great lord said thisमहेश्वर ने यह कहा
उचितम्
it is fittingउचित है
जगदंबा असि
O mother of the worldहे जगदंबा
तव प्रीत्या अनुकंपया
since you ask out of love and compassionक्योंकि तुम प्रेम और दया से पूछ रही हो

Verse 4

अत्यन्तं सानुजं रामं सांजनेयमथानुगम् ॥ प्रणम्य परमानंदं वक्ष्यऽहं स्तोत्रमुत्तमम् ॥ ४ ॥

atyantaṃ sānujaṃ rāmaṃ sāṃjaneyamathānugam, praṇamya paramānaṃdaṃ vakṣya'haṃ stotramuttamam

अत्यन्तम्स-अनुजम् रामम्स-आञ्जनेयम् अथ अनुगम्प्रणम्य परम-आनन्दम्वक्ष्ये अहम् स्तोत्रम् उत्तमम्
हिन्दी अर्थ

छोटे भाई के साथ, हनुमान के साथ और अपने अनुयायियों के साथ परम आनंद रूप श्रीराम को झुककर प्रणाम करके मैं उत्तम स्तोत्र कहता हूँ।

English sense

Bowing deeply to Rāma, the highest bliss, with his younger brother, with Āñjaneya and with his followers, I will tell the best of hymns.

पदार्थ · word by word
अत्यन्तम्
deeplyझुककर
स-अनुजम् रामम्
Rāma with his younger brotherछोटे भाई के साथ श्रीराम को
स-आञ्जनेयम् अथ अनुगम्
with Āñjaneya and with his followersहनुमान के साथ और अनुयायियों के साथ
प्रणम्य परम-आनन्दम्
bowing to the highest blissपरम आनंद रूप को प्रणाम करके
वक्ष्ये अहम् स्तोत्रम् उत्तमम्
I will tell the best of hymnsमैं उत्तम स्तोत्र कहता हूँ

Verse 5

धनदाश्रद्दधानानां सद्यः सुलभसाधनम् ॥ योगक्षेमकरं प्रोक्तं सत्यं मे वचनं यथा ॥ ५ ॥

dhanadāśraddadhānānāṃ sadyaḥ sulabhasādhanam, yogakṣemakaraṃ proktaṃ satyaṃ me vacanaṃ yathā

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 6

पठेत्तस्याग्रतो वापि ब्राह्मणो रसिकोत्तमः ॥ धनलाभो भवेदाशु नाशयेत्तस्य निःस्वताम् ॥ ६ ॥

paṭhettasyāgrato vāpi brāhmaṇo rasikottamaḥ, dhanalābho bhavedāśu nāśayettasya niḥsvatām

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

अथ ध्यानम्The meditation

Verse 7

ॐ हेमप्राकारमध्ये सुरविटपितले रत्नपीठाधिरूढां यक्षीं बालां स्मरामः परिमलकुसुमोद्भासिधम्मिल्लभाराम् ॥ पीनोत्तुंगस्तनाढ्यां कुवलयनयनां रत्नकांचीकराभ्यां भ्राम्यद्रक्तोत्पलाभ्यां नवरविवसनां रक्तभूषांगरागाम् ॥ ७ ॥

oṃ hemaprākāramadhye suraviṭapitale ratnapīṭhādhirūḍhāṃ yakṣīṃ bālāṃ smarāmaḥ parimalakusumodbhāsidhammillabhārām, pīnottuṃgastanāḍhyāṃ kuvalayanayanāṃ ratnakāṃcīkarābhyāṃ bhrāmyadraktotpalābhyāṃ navaravivasanāṃ raktabhūṣāṃgarāgām

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 8

एवं ध्यात्वा मानसोपचारैः संपूज्य स्तोत्रं पठेत् ॥ ॐ भूभवां संभवां भूत्यै पंक्तिकल्पलतां शुभाम् ॥ प्रार्थयेत्तांस्तथा कामान् कामधेनुस्वरूपिणीम् ॥ ८ ॥

evaṃ dhyātvā mānasopacāraiḥ saṃpūjya stotraṃ paṭhet, oṃ bhūbhavāṃ saṃbhavāṃ bhūtyai paṃktikalpalatāṃ śubhām, prārthayettāṃstathā kāmān kāmadhenusvarūpiṇīm

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 9

धरामरप्रिये पुण्ये धन्ये धनदपूजिते ॥ सुधनं धार्मिकं देहि यजनाय सुसत्वरम् ॥ ९ ॥

dharāmarapriye puṇye dhanye dhanadapūjite, sudhanaṃ dhārmikaṃ dehi yajanāya susatvaram

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 10

धर्मदे धनदे देवि दानदे तु दयाकरे ॥ त्वं प्रसीद महेशानि यदर्थं प्रार्थयाम्यहम् ॥१०॥

dharmade dhanade devi dānade tu dayākare, tvaṃ prasīda maheśāni yadarthaṃ prārthayāmyaham

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 11

रम्ये रुद्रप्रिये रूपे रमारूपे रविप्रिये॥शशिप्रभमनोमूर्त्ते प्रसीद प्रणते मयि ॥११॥

ramye rudrapriye rūpe ramārūpe ravipriye, śaśiprabhamanomūrtte prasīda praṇate mayi

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 12

आरक्तचरणांभोजे सिद्धसर्वांगभूषिते ॥ दिव्यांबरधरे दिव्ये दिव्यमाल्योपशोभिते ॥ १२ ॥

āraktacaraṇāṃbhoje siddhasarvāṃgabhūṣite, divyāṃbaradhare divye divyamālyopaśobhite

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 13

समस्तगुणसंपन्ने सर्वलक्षणलक्षिते ॥ जातरूपमणीन्द्रादिभूषिते भूमिभूषिते ॥ १३ ॥

samastaguṇasaṃpanne sarvalakṣaṇalakṣite, jātarūpamaṇīndrādibhūṣite bhūmibhūṣite

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 14

शरच्चंद्रमुखे नीले नीरनीरजलोचने ॥ चंचरीकं च भूवासं श्रीहारि कुटिलालके ॥ १४ ॥

śaraccaṃdramukhe nīle nīranīrajalocane, caṃcarīkaṃ ca bhūvāsaṃ śrīhāri kuṭilālake

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 15

मत्ते भगवति मातः कलकंठरवामृते ॥ हासावलोकनैर्दिव्यैर्भक्तचिंतापहारिके ॥ १५ ॥

matte bhagavati mātaḥ kalakaṃṭharavāmṛte, hāsāvalokanairdivyairbhaktaciṃtāpahārike

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 16

रूपलावण्यतारुण्ये कारुण्यामृतभाजने ॥ क्वणत्कंकणमंजीरलसल्लीलाकरांबुजे ॥ १६ ॥

rūpalāvaṇyatāruṇye kāruṇyāmṛtabhājane, kvaṇatkaṃkaṇamaṃjīralasallīlākarāṃbuje

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 17

रुद्रप्रकाशिते सत्त्वे धर्माधारे दयालये ॥ प्रयच्छ यजनायैव धनं धर्मैकशोधनम् ॥ १७ ॥

rudraprakāśite sattve dharmādhāre dayālaye, prayaccha yajanāyaiva dhanaṃ dharmaikaśodhanam

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 18

मातरं वा विलंबेन दिशस्व जगदंबिके ॥ कृपया करुणासारे प्रार्थितं पूरयाशु मे ॥ १८ ॥

mātaraṃ vā vilaṃbena diśasva jagadaṃbike, kṛpayā karuṇāsāre prārthitaṃ pūrayāśu me

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 19

वसुधे वसुधारूपे वासुवासववंदिते ॥ धनदे यजनायैव वरदे वरदा भव ॥ १९ ॥

vasudhe vasudhārūpe vāsuvāsavavaṃdite, dhanade yajanāyaiva varade varadā bhava

वसुधे वसुधा-रूपेवासु-वासव-वंदितेधनदे यजनाय एववरदे वरदा भव
हिन्दी अर्थ

हे धन देने वाली, पृथ्वी रूप वाली, वासुदेव और इंद्र से वंदित, हे धनदा, वर देने वाली, पूजा के लिए मुझे वर दो।

English sense

O giver of wealth, in the form of the earth, praised by Vāsudeva and Indra, O Dhanadā, giver of boons, grant boons to me for worship.

पदार्थ · word by word
वसुधे वसुधा-रूपे
O giver of wealth, in the form of the earthहे धन देने वाली, पृथ्वी रूप वाली
वासु-वासव-वंदिते
praised by Vāsudeva and Indraवासुदेव और इंद्र से वंदित
धनदे यजनाय एव
O Dhanadā, for worshipहे धनदा, पूजा के लिए
वरदे वरदा भव
O giver of boons, grant boons to meहे वर देने वाली, मुझे वर दो

Verse 20

ब्रह्मण्ये ब्राह्मणे पूज्ये पार्वतीशिवशंकरे ॥ श्रीकरे शंकरे श्रीदे प्रसीद मयि किंकरे ॥ २० ॥

brahmaṇye brāhmaṇe pūjye pārvatīśivaśaṃkare, śrīkare śaṃkare śrīde prasīda mayi kiṃkare

ब्रह्मण्ये ब्राह्मणे पूज्येपार्वती-शिव-शंकरेश्री-करे शंकरे श्रीदेप्रसीद मयि किंकरे
हिन्दी अर्थ

हे ब्रह्म में लीन, ब्राह्मणी, पूज्य, पार्वती और शिव रूप से कल्याण करने वाली, सौभाग्य करने वाली, मंगल करने वाली, धन देने वाली, मुझ सेवक पर प्रसन्न हो।

English sense

O you devoted to Brahman, the Brāhmaṇī, worthy of worship, who bring good through Pārvatī and Śiva, maker of fortune, bringer of good, giver of wealth, be kind to me, your servant.

पदार्थ · word by word
ब्रह्मण्ये ब्राह्मणे पूज्ये
devoted to Brahman, the Brāhmaṇī, worthy of worshipब्रह्म में लीन, ब्राह्मणी, पूज्य
पार्वती-शिव-शंकरे
who bring good through Pārvatī and Śivaपार्वती और शिव रूप से कल्याण करने वाली
श्री-करे शंकरे श्रीदे
maker of fortune, bringer of good, giver of wealthसौभाग्य करने वाली, मंगल करने वाली, धन देने वाली
प्रसीद मयि किंकरे
be kind to me, your servantमुझ सेवक पर प्रसन्न हो

Verse 21

स्तोत्रं दारिद्र्यदावार्तिशमनं च धनप्रदम् ॥ पार्वतीशप्रसादेन सुरेशशंकरेरितम् ॥२१॥

stotraṃ dāridryadāvārtiśamanaṃ ca dhanapradam, pārvatīśaprasādena sureśaśaṃkareritam

स्तोत्रम्दारिद्र्य-दाव-आर्ति-शमनम्च धन-प्रदम्पार्वती-ईश-प्रसादेनसुरेश-शंकर-ईरितम्
हिन्दी अर्थ

यह स्तोत्र गरीबी की जलन को शांत करता है और धन देता है। इसे पार्वती के स्वामी की कृपा से देवताओं के स्वामी शंकर ने कहा है।

English sense

This hymn puts out the burning pain of poverty and gives wealth. It was spoken by Śaṅkara, lord of the gods, by the grace of the lord of Pārvatī.

पदार्थ · word by word
स्तोत्रम्
this hymnयह स्तोत्र
दारिद्र्य-दाव-आर्ति-शमनम्
puts out the burning pain of povertyगरीबी की जलन को शांत करता है
च धन-प्रदम्
and gives wealthऔर धन देता है
पार्वती-ईश-प्रसादेन
by the grace of the lord of Pārvatīपार्वती के स्वामी की कृपा से
सुरेश-शंकर-ईरितम्
spoken by Śaṅkara, lord of the godsदेवताओं के स्वामी शंकर ने कहा है

Verse 22

श्रद्धया ये पठिष्यंति पाठयिष्यंति भक्तितः ॥ सहस्रमयुतं लक्षं धनलाभो भवेद्ध्रुवम् ॥ २२ ॥

śraddhayā ye paṭhiṣyaṃti pāṭhayiṣyaṃti bhaktitaḥ, sahasramayutaṃ lakṣaṃ dhanalābho bhaveddhruvam

श्रद्धया ये पठिष्यन्तिपाठयिष्यन्ति भक्तितःसहस्रम् अयुतम् लक्षम्धन-लाभः भवेत् ध्रुवम्
हिन्दी अर्थ

जो इसे श्रद्धा से पढ़ेंगे या भक्ति से पढ़वाएँगे, एक हजार, दस हजार या एक लाख बार, उन्हें निश्चित ही धन मिलेगा।

English sense

Those who recite it with faith, or have it recited with devotion, a thousand, ten thousand or a hundred thousand times, will surely gain wealth.

पदार्थ · word by word
श्रद्धया ये पठिष्यन्ति
those who recite it with faithजो इसे श्रद्धा से पढ़ेंगे
पाठयिष्यन्ति भक्तितः
or have it recited with devotionया भक्ति से पढ़वाएँगे
सहस्रम् अयुतम् लक्षम्
a thousand, ten thousand or a hundred thousand timesएक हजार, दस हजार या एक लाख बार
धन-लाभः भवेत् ध्रुवम्
will surely gain wealthउन्हें निश्चित ही धन मिलेगा
इति श्रीरुद्रयामले धनदारतिप्रियायक्षिणीस्तोत्रं समाप्तम् ॥

Terms on this page

Shiva शिव One of the principal deities of Hinduism.
Rudrayamala Tantra रुद्रयामल तंत्र A major Tantric scripture cited as the source of several Bhairava and Kali rites, including the Batuk Bhairav Ashtottara Shatanama and the Shree Kalika Kavach.
Yaksha यक्ष A nature-guardian spirit, commonly attached to a specific water body, pond, or tree — disrespecting the place they guard, or taking from it without permission, invites their wrath.
Parvati पार्वती The daughter of the mountain and consort of Shiva; the questioner to whom much of tantra is expounded.

Translated and edited by Gaurav Verma under the site's published method. The Sanskrit text is in the public domain. Our transliteration, translation and apparatus are licensed CC BY-SA 4.0 — see /license.

← All stotras