Mārkaṇḍeya Purāṇa · as given in the Mantra Mahārṇava

चण्डिकास्तोत्रम्

Chandika Stotram (Markandeya Purana) — Twelve verses of seed-syllables to Caṇḍikā

This is a hymn of seed-syllables and fierce names. The first verse describes the goddess who carries a sword and fills every land; the verses after it call on her in her terrible forms, each beginning with a string of seed-syllables and ending with the same plea. The last verse says what reciting it brings.

Verse 1

या देवी खड्गहस्ता सकलजनपदव्यापिनी विश्वदुर्गा श्यामांगी शुक्लपाशा द्विजगणगणिता ब्रह्मदेहार्धरासा ।
ज्ञानानां साधयित्री यतिगिरिगमनज्ञानदेव्यप्रबोधा सा देवी दिव्यमूर्तिः प्रदहतु दुरितं चंडमुंडा प्रचंडा ॥ १ ॥

yā devī khaḍgahastā sakalajanapadavyāpinī viśvadurgā śyāmāṃgī śuklapāśā dvijagaṇagaṇitā brahmadehārdharāsā |
jñānānāṃ sādhayitrī yatigirigamanajñānadevyaprabodhā sā devī divyamūrtiḥ pradahatu duritaṃ caṇḍamuṇḍā pracaṇḍā ||

या देवीखड्गहस्तासकलजनपदव्यापिनीविश्वदुर्गाश्यामांगीशुक्लपाशाद्विजगणगणिताब्रह्मदेहार्धरासाज्ञानानां साधयित्रीयतिगिरिगमनज्ञानदेव्यप्रबोधासा देवी दिव्यमूर्तिःप्रदहतु दुरितम्चंडमुंडा प्रचंडा
हिन्दी अर्थ

जो देवी खड्गधारिणी हैं, समस्त जनपदों में व्याप्त हैं, विश्व की दुर्गा हैं, श्यामांगी हैं, श्वेत पाश धारण करती हैं, द्विजों के समूह से पूजित हैं, ब्रह्मा के देह की आधी अंशधारिणी हैं; जो ज्ञान की साधयित्री हैं, पर्वत पर जाने वाले यतियों के ज्ञान की जाग्रति हैं — वह दिव्यमूर्ति देवी, चंडमुंडा प्रचंडा, हमारे दुरित को जला डालें।

English sense

That goddess who bears a sword in her hand, pervading every land, the Durgā of the universe, dark-limbed, holding a white noose, honoured by the host of brāhmaṇas, sharing half the body of Brahmā; the accomplisher of all knowledge, awakener of the knowledge of the sages who journey to the mountain — may that goddess of divine form, Caṇḍamuṇḍā, the fierce one, burn away all misfortune.

पदार्थ · word by word
या देवी
that goddessजो देवी
खड्गहस्ता
who bears a sword in her handखड्गधारिणी हैं
सकलजनपदव्यापिनी
pervading every landसमस्त जनपदों में व्याप्त हैं
विश्वदुर्गा
the Durgā of the universeविश्व की दुर्गा हैं
श्यामांगी
dark-limbedश्यामांगी हैं
शुक्लपाशा
holding a white nooseश्वेत पाश धारण करती हैं
द्विजगणगणिता
honoured by the host of brāhmaṇasद्विजों के समूह से पूजित हैं
ब्रह्मदेहार्धरासा
sharing half the body of Brahmāब्रह्मा के देह की आधी अंशधारिणी हैं
ज्ञानानां साधयित्री
the accomplisher of all knowledgeज्ञान की साधयित्री हैं
यतिगिरिगमनज्ञानदेव्यप्रबोधा
awakener of the knowledge of the sages who journey to the mountainपर्वत पर जाने वाले यतियों के ज्ञान की जाग्रति हैं
सा देवी दिव्यमूर्तिः
that goddess of divine formवह दिव्यमूर्ति देवी
प्रदहतु दुरितम्
may she burn away misfortuneहमारे दुरित को जला डालें
चंडमुंडा प्रचंडा
Caṇḍamuṇḍā, the fierce oneचंडमुंडा प्रचंडा

Verse 2

ॐ हां ह्रीं हुं चर्ममुंडे शवगमनहते भीषणे भीमवक्रे कां कीं कू क्रोधमूर्तिर्विकृतकुचमुखे रौद्रदंष्ट्राकराले ।
कं कं कंकालधारि भ्रमसि जगदिदं भक्षयंती यंती हुंकारं चोच्चरंती प्रदहतु दुरितं चंडमुंडा प्रचंडा ॥ २ ॥

oṃ hāṃ hrīṃ huṃ carmamuṇḍe śavagamanahate bhīṣaṇe bhīmavakre kāṃ kīṃ kū krodhamūrtirvikṛtakucamukhe raudradaṃṣṭrākarāle |
kaṃ kaṃ kaṃkāladhāri bhramasi jagadidaṃ bhakṣayaṃtī yaṃtī huṃkāraṃ coccarantī pradahatu duritaṃ caṇḍamuṇḍā pracaṇḍā ||

ॐ हां ह्रीं हुंचर्ममुंडेशवगमनहतेभीषणे भीमवक्रेकां कीं कूक्रोधमूर्तिः विकृतकुचमुखेरौद्रदंष्ट्राकरालेकं कंकंकालधारिभ्रमसि जगत् इदं भक्षयंतीहुंकारं चोच्चरंतीप्रदहतु दुरितम्चंडमुंडा प्रचंडा
हिन्दी अर्थ

"ॐ हां ह्रीं हुं" — हे चर्म-मुंडधारिणी, शव-गमन से आहत, भीषणा, भीमवक्रा; "कां कीं कू" — क्रोध-मूर्ति, विकृत कुच-मुख वाली, रौद्र दाढ़ों से विकराल; "कं कं" — हे कंकालधारिणी, इस सारे जगत् को भक्षण करती हुई भ्रमण करती हो, "हुं" कार का उच्चारण करती हुई — चंडमुंडा प्रचंडा हमारे दुरित को जला डालें।

English sense

"Oṃ hāṃ hrīṃ huṃ" — O wearer of skin and skull, slayer by the going of corpses, terrible, of fearsome face; "kāṃ kīṃ kū" — of the form of wrath, of misshapen breast and mouth, terrible with fierce fangs; "kaṃ kaṃ" — O bearer of the skeleton, you roam this whole world devouring it, uttering the syllable "huṃ" — may Caṇḍamuṇḍā, the fierce one, burn away our misfortune.

पदार्थ · word by word
ॐ हां ह्रीं हुं
the seed-syllables oṃ hāṃ hrīṃ huṃबीज ॐ हां ह्रीं हुं
चर्ममुंडे
O wearer of skin and skullहे चर्म-मुंडधारिणी
शवगमनहते
slayer by the going of corpsesशव-गमन से आहत
भीषणे भीमवक्रे
terrible, of fearsome faceभीषणा, भीमवक्रा
कां कीं कू
the seed-syllables kāṃ kīṃ kūबीज कां कीं कू
क्रोधमूर्तिः विकृतकुचमुखे
of the form of wrath, of misshapen breast and mouthक्रोध-मूर्ति, विकृत कुच-मुख वाली
रौद्रदंष्ट्राकराले
terrible with fierce fangsरौद्र दाढ़ों से विकराल
कं कं
the seed-syllable kaṃ kaṃबीज कं कं
कंकालधारि
O bearer of the skeletonहे कंकालधारिणी
भ्रमसि जगत् इदं भक्षयंती
you roam this whole world devouring itइस सारे जगत् को भक्षण करती हुई भ्रमण करती हो
हुंकारं चोच्चरंती
uttering the syllable huṃहुंकार का उच्चारण करती हुई
प्रदहतु दुरितम्
may she burn away misfortuneहमारे दुरित को जला डालें
चंडमुंडा प्रचंडा
Caṇḍamuṇḍā, the fierce oneचंडमुंडा प्रचंडा

Verse 3

ॐ ह्रां ह्रीं हूं रुद्ररूपे त्रिभुवननमिते पाशहस्ते त्रिनेत्रे रां रीं रू रंगरंगे किलिकिलितरवे शूलहस्ते प्रचंडे ।
लां लीं लूं जिह्वे हसति कहकहाशब्दघोराट्टहासे कंकाली कालरात्रिः प्रदहतु दुरितं चंडमुंडा प्रचंडा ॥ ३ ॥

oṃ hrāṃ hrīṃ hūṃ rudrarūpe tribhuvananamite pāśahaste trinetre rāṃ rīṃ rū raṃgaraṃge kilikilitarave śūlahaste pracaṃḍe |
lāṃ līṃ lūṃ jihve hasati kahakahāśabdaghorāṭṭahāse kaṃkālī kālarātriḥ pradahatu duritaṃ caṃḍamuṇḍā pracaṇḍā ||

ॐ ह्रां ह्रीं हूंरुद्ररूपेत्रिभुवननमितेपाशहस्ते त्रिनेत्रेरां रीं रूरंगरंगे किलिकिलितरवेशूलहस्ते प्रचंडेलां लीं लूंजिह्वे हसति कहकहाशब्दघोराट्टहासेकंकाली कालरात्रिःप्रदहतु दुरितम्चंडमुंडा प्रचंडा
हिन्दी अर्थ

"ॐ ह्रां ह्रीं हूं" — हे रुद्ररूपा, त्रिभुवन से नमित, पाशहस्ता, त्रिनेत्रा; "रां रीं रू" — रणध्वनि से गूँजती, शूलहस्ता, प्रचंडा; "लां लीं लूं" — जिह्वा से "कह कह" शब्द की घोर अट्टहास हँसती हुई, कंकाली, कालरात्रि — चंडमुंडा प्रचंडा हमारे दुरित को जला डालें।

English sense

"Oṃ hrāṃ hrīṃ hūṃ" — O you of Rudra's form, worshipped by the three worlds, noose in hand, three-eyed; "rāṃ rīṃ rū" — resounding with battle-cries, trident in hand, fierce; "lāṃ līṃ lūṃ" — whose tongue laughs with the terrible sound "kaha kaha", Kaṅkālī, Kālarātri — may Caṇḍamuṇḍā, the fierce one, burn away our misfortune.

पदार्थ · word by word
ॐ ह्रां ह्रीं हूं
the seed-syllables oṃ hrāṃ hrīṃ hūṃबीज ॐ ह्रां ह्रीं हूं
रुद्ररूपे
O you of Rudra's formहे रुद्ररूपा
त्रिभुवननमिते
worshipped by the three worldsत्रिभुवन से नमित
पाशहस्ते त्रिनेत्रे
noose in hand, three-eyedपाशहस्ता, त्रिनेत्रा
रां रीं रू
the seed-syllables rāṃ rīṃ rūबीज रां रीं रू
रंगरंगे किलिकिलितरवे
resounding with battle-criesरणध्वनि से गूँजती
शूलहस्ते प्रचंडे
trident in hand, fierceशूलहस्ता, प्रचंडा
लां लीं लूं
the seed-syllables lāṃ līṃ lūṃबीज लां लीं लूं
जिह्वे हसति कहकहाशब्दघोराट्टहासे
whose tongue laughs with the terrible sound kaha kahaजिह्वा से कह कह शब्द की घोर अट्टहास हँसती हुई
कंकाली कालरात्रिः
Kaṅkālī, Kālarātriकंकाली, कालरात्रि
प्रदहतु दुरितम्
may she burn away misfortuneहमारे दुरित को जला डालें
चंडमुंडा प्रचंडा
Caṇḍamuṇḍā, the fierce oneचंडमुंडा प्रचंडा

Verse 4

ॐ द्रां द्रीं हूं द्रावयंती सकलभुवि तथा यक्षगंधर्वनागान् ज्ञां ज्ञीं ज्ञूं क्षोभयंती प्रदहतु दुरितं चंडमुंडा प्रचंडा ॥ ४ ॥

oṃ drāṃ drīṃ hūṃ drāvayaṃtī sakalabhuvi tathā yakṣagaṃdharvanāgān jñāṃ jñīṃ jñūṃ kṣobhayaṃtī pradahatu duritaṃ caṃḍamuṇḍā pracaṇḍā ||

ॐ द्रां द्रीं हूंद्रावयंतीसकलभुवियक्षगंधर्वनागान्ज्ञां ज्ञीं ज्ञूंक्षोभयंतीप्रदहतु दुरितम्चंडमुंडा प्रचंडा
हिन्दी अर्थ

"ॐ द्रां द्रीं हूं" — सारी पृथ्वी पर यक्ष, गंधर्व और नागों को द्रवित करती हुई; "ज्ञां ज्ञीं ज्ञूं" — उन्हें क्षुब्ध करती हुई — चंडमुंडा प्रचंडा हमारे दुरित को जला डालें।

English sense

"Oṃ drāṃ drīṃ hūṃ" — melting away yakṣas, gandharvas and nāgas over the whole earth; "jñāṃ jñīṃ jñūṃ" — agitating them — may Caṇḍamuṇḍā, the fierce one, burn away our misfortune.

पदार्थ · word by word
ॐ द्रां द्रीं हूं
the seed-syllables oṃ drāṃ drīṃ hūṃबीज ॐ द्रां द्रीं हूं
द्रावयंती
melting awayद्रवित करती हुई
सकलभुवि
over the whole earthसारी पृथ्वी पर
यक्षगंधर्वनागान्
yakṣas, gandharvas and nāgasयक्ष, गंधर्व और नागों को
ज्ञां ज्ञीं ज्ञूं
the seed-syllables jñāṃ jñīṃ jñūṃबीज ज्ञां ज्ञीं ज्ञूं
क्षोभयंती
agitating themउन्हें क्षुब्ध करती हुई
प्रदहतु दुरितम्
may she burn away misfortuneहमारे दुरित को जला डालें
चंडमुंडा प्रचंडा
Caṇḍamuṇḍā, the fierce oneचंडमुंडा प्रचंडा

Verse 5

ॐ ख्रां ख्रीं खं चंडगर्वे हरिहरनमिते रुद्रमूर्तिश्च कीर्तिश्चंद्रादित्यौ च कर्णौ जटमुकुटशिरो वेष्टिता केयूरमाला ।
ऋषितुंडौ चोरगेंद्रौ शशिकिरणनिभा तारकाहारकंठा सा देवी दिव्यमूर्तिः प्रदहतु दुरितं चंडमुंडा प्रचंडा ॥ ५ ॥

oṃ khrāṃ khrīṃ khaṃ caṃḍagarve hariharanamite rudramūrtiśca kīrtiścaṃdrādityau ca karṇau jaṭamukuṭaśiro veṣṭitā keyūramālā |
ṛṣituṃḍau coragaiṃdrau śaśikiraṇanibhā tārakāhārakaṇṭhā sā devī divyamūrtiḥ pradahatu duritaṃ caṃḍamuṇḍā pracaṇḍā ||

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 6

ॐ खं खं खं खड्गहस्ते वरकनकनिभे सूर्यकांतिस्तटेजोविद्युज्जालावलीनां नवनिशितमहाकृत्तिका दक्षिणे च ।
वामे हस्ते कपालं वरविमलसुरापूरितं धारयंती सा देवी दिव्यमूर्तिः प्रदहतु दुरितं चंडमुंडा प्रचंडा ॥ ६ ॥

oṃ khaṃ khaṃ khaṃ khaḍgahaste varakanakanibhe sūryakāṃtistaṭejovidyujjālāvalīnāṃ navaniśitamahākṛttikā dakṣiṇe ca |
vāme haste kapālaṃ varavimalasurāpūritaṃ dhārayaṃtī sā devī divyamūrtiḥ pradahatu duritaṃ caṃḍamuṇḍā pracaṇḍā ||

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 7

ॐ हुं हुं फट् कालरात्रि रु रु सुरमथनी धूम्रमारी कुमारी हां हीं हूं हस्तिशिरोक्षपितकिलिकिलाशब्दाट्टाट्टहासे ।
हाहाभूतप्रसूते किलिकिलितमुखा कीलपंती ग्रसंती हुंकारं चोच्चरंती प्रदहतु दुरितं चंडमुंडा प्रचंडा ॥ ७ ॥

oṃ huṃ huṃ phaṭ kālarātri ru ru suramathanī dhūmramārī kumārī hāṃ hīṃ hūṃ hastiśirokṣapitakilikilāśabdāṭṭāṭṭahāse |
hāhābhūtaprasūte kilikilitamukhā kīlapaṃtī grasaṃtī huṃkāraṃ coccarantī pradahatu duritaṃ caṃḍamuṇḍā pracaṇḍā ||

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 8

ॐ भृंगी काली कपोलीपरिजनसहिते चंडि चामुंडनित्ये रों रों रोंकारनित्ये रुरुकरधवले कालकूटे दुरंते ।
सुरगणनमिते कालकारी विकारी वश्ये त्रैलोक्यकारी प्रदहतु दुरितं चंडमुंडा प्रचंडा ॥ ८ ॥

oṃ bhṛṃgī kālī kapolīparijanasahite caṃḍi cāmuṇḍanitye roṃ roṃ roṃkāranitye rurukaradhavale kālakūṭe duraṃte |
suragaṇanamite kālakārī vikārī vaśye trailokyakārī pradahatu duritaṃ caṃḍamuṇḍā pracaṇḍā ||

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 9

ॐ वं दंडप्रचंडे डमरुरुणिमगिष्ठोपटंकारघटे नृत्यंती याट्टपातेरटपटविभवैर्निर्मला मंत्रमाला ।
प्रेतमालामुचैस्ते धाट्टहासेधुरुधुरितरवा चर्ममुंडा प्रचंडा ॥ ९ ॥

oṃ vaṃ daṃḍapracaṃḍe ḍamaruruṇimagiṣṭhopaṭaṃkāraghaṭe nṛtyaṃtī yāṭṭapāteraṭapaṭavibhavairnirmalā maṃtramālā |
pretamālāmucaiste dhāṭṭahāsedhurudhuritaravā carmamuṇḍā pracaṇḍā ||

ॐ वंदंडप्रचंडेडमरुरुणिमगिष्ठोपटंकारघटेनृत्यंतीयाट्टपातेरटपटविभवैःनिर्मला मंत्रमालाप्रेतमालाम्उचैस्ते धाट्टहासेधुरुधुरितरवाचर्ममुंडा प्रचंडा
हिन्दी अर्थ

"ॐ वं" — दंड से प्रचंडा, डमरू की गंभीर ध्वनि पर नृत्य करती हुई; निर्मल मंत्र-माला वाली, अपने वैभव से गूँजती हुई, प्रेत-माला धारण किए, गंभीर अट्टहास से गूँजती हुई — चर्म-मुंडधारिणी प्रचंडा।

English sense

"Oṃ vaṃ" — fierce with the rod, dancing to the deep sound of the ḍamaru; you of the spotless garland of mantras with your resounding splendour, wearing a garland of the dead, roaring with a great booming laughter — the fierce one, wearer of skin and skull.

पदार्थ · word by word
ॐ वं
the seed-syllables oṃ vaṃबीज ॐ वं
दंडप्रचंडे
fierce with the rodदंड से प्रचंडा
डमरुरुणिमगिष्ठोपटंकारघटे
to the deep sound of the ḍamaruडमरू की गंभीर ध्वनि पर
नृत्यंती
dancingनृत्य करती हुई
याट्टपातेरटपटविभवैः
with your resounding splendourअपने वैभव से गूँजती हुई
निर्मला मंत्रमाला
of the spotless garland of mantrasनिर्मल मंत्र-माला वाली
प्रेतमालाम्
wearing a garland of the deadप्रेत-माला धारण किए
उचैस्ते धाट्टहासेधुरुधुरितरवा
roaring with a great booming laughterगंभीर अट्टहास से गूँजती हुई
चर्ममुंडा प्रचंडा
the fierce one, wearer of skin and skullचर्म-मुंडधारिणी प्रचंडा

Verse 10

ॐ त्वं ब्राह्मी त्वं च रौद्रा शवशिखिगमना त्वं च देवी कुमारी खं चक्री चक्रहस्ता घुरघुरितरवा त्वं वराहस्वरूपा ।
रौद्रे त्वं चर्ममुंडा सकलभुवि परे संस्थिते स्वर्गमार्गे पाताले शैलभृंगे हरिहरनमिते देवि चंडे नमस्ते ॥ १० ॥

oṃ tvaṃ brāhmī tvaṃ ca raudrā śavaśikhigamanā tvaṃ ca devī kumārī khaṃ cakrī cakrahastā ghuraghuritaravā tvaṃ varāhasvarūpā |
raudre tvaṃ carmamuṇḍā sakalabhuvi pare saṃsthite svargamārge pātāle śailabhṛṃge hariharanamite devi caṃḍe namaste ||

ॐ त्वं ब्राह्मीत्वं च रौद्रा शवशिखिगमनात्वं देवी कुमारीचक्री चक्रहस्ताघुरघुरितरवात्वं वराहस्वरूपारौद्रे त्वं चर्ममुंडासकलभुवि परे संस्थितेस्वर्गमार्गे पाताले शैलभृंगेहरिहरनमितेदेवि चंडे नमस्ते
हिन्दी अर्थ

तुम ब्राह्मी हो, तुम रौद्रा हो, शव की चिता पर गमन करने वाली; तुम देवी कुमारी हो, चक्रधारिणी, चक्रहस्ता, गंभीर घुरघुर ध्वनि करने वाली, तुम वराह-स्वरूपा हो; हे रौद्रे, तुम चर्ममुंडा हो, सारी पृथ्वी और उससे परे, स्वर्गमार्ग में, पाताल में, पर्वत-शिखर पर स्थित, हरि-हर से नमित — हे देवि चंडे, तुम्हें नमस्कार है।

English sense

You are Brāhmī, and you are Raudrā, moving upon a corpse-fire; you are the goddess Kumārī, the wheel-bearer with the discus in hand, of a deep rumbling roar, and you are the boar's form; O Raudrā, you are the wearer of skin and skull, established over the whole earth and beyond, on the path to heaven, in the netherworld, on the mountain-peak, worshipped by Hari and Hara — O goddess Caṇḍā, salutation to you.

पदार्थ · word by word
ॐ त्वं ब्राह्मी
you are Brāhmīतुम ब्राह्मी हो
त्वं च रौद्रा शवशिखिगमना
you are Raudrā, moving upon a corpse-fireतुम रौद्रा हो, शव की चिता पर गमन करने वाली
त्वं देवी कुमारी
you are the goddess Kumārīतुम देवी कुमारी हो
चक्री चक्रहस्ता
the wheel-bearer with the discus in handचक्रधारिणी, चक्रहस्ता
घुरघुरितरवा
of a deep rumbling roarगंभीर घुरघुर ध्वनि करने वाली
त्वं वराहस्वरूपा
you are the boar's formतुम वराह-स्वरूपा हो
रौद्रे त्वं चर्ममुंडा
O Raudrā, you are the wearer of skin and skullहे रौद्रे, तुम चर्ममुंडा हो
सकलभुवि परे संस्थिते
established over the whole earth and beyondसारी पृथ्वी और उससे परे स्थित
स्वर्गमार्गे पाताले शैलभृंगे
on the path to heaven, in the netherworld, on the mountain-peakस्वर्गमार्ग में, पाताल में, पर्वत-शिखर पर
हरिहरनमिते
worshipped by Hari and Haraहरि-हर से नमित
देवि चंडे नमस्ते
O goddess Caṇḍā, salutation to youहे देवि चंडे, तुम्हें नमस्कार है

Verse 11

ॐ रक्ष त्वं चर्ममुंडधारी गिरिवरविवरे निर्झरे पर्वते वा संग्रामे शत्रुमध्ये विशति विशति भविके संकटे कुत्सिते वा ।
व्याघ्रे चोरे च सर्पेऽप्युदधिभवि तथा वह्निमध्ये च दुर्गे रक्षेत्सा दिव्यमूर्तिः प्रदहतु दुरितं चंडमुंडा प्रचंडा ॥ ११ ॥

oṃ rakṣa tvaṃ carmamuṃḍadhārī girivaravivare nirjhare parvate vā saṃgrāme śatrumadhye viśati viśati bhavike saṃkaṭe kutsite vā |
vyāghre core ca sarpe'pyudadhibhavi tathā vahnimadhye ca durge rakṣetsā divyamūrtiḥ pradahatu duritaṃ caṃḍamuṃḍā pracaṇḍā ||

ॐ रक्ष त्वम्चर्ममुंडधारीगिरिवरविवरे निर्झरे पर्वते वासंग्रामे शत्रुमध्येविशति विशति भविके संकटे कुत्सिते वाव्याघ्रे चोरे सर्पेउदधिभविवह्निमध्ये दुर्गेरक्षेत् सा दिव्यमूर्तिःप्रदहतु दुरितम्चंडमुंडा प्रचंडा
हिन्दी अर्थ

"ॐ" रक्षा करो, हे चर्ममुंडधारिणी, पर्वत की गुफा में, झरने में, या पर्वत पर, संग्राम में शत्रुओं के बीच, हर प्रकार के संकट या अपमान में; व्याघ्र से, चोर से, सर्प से, समुद्र में, अग्नि के बीच में, और दुर्ग में भी — वह दिव्यमूर्ति देवी चंडमुंडा प्रचंडा रक्षा करके हमारे दुरित को जला डालें।

English sense

Protect us, O wearer of skin and skull, in a mountain cave, at a waterfall, or on a mountain, in battle amid enemies, in every kind of danger or disgrace; from a tiger, a thief, even a serpent, at sea, and in the midst of fire, and in a fortress — may that goddess of divine form, Caṇḍamuṇḍā, the fierce one, protect us and burn away our misfortune.

पदार्थ · word by word
ॐ रक्ष त्वम्
oṃ, protect usॐ, रक्षा करो
चर्ममुंडधारी
O wearer of skin and skullहे चर्ममुंडधारिणी
गिरिवरविवरे निर्झरे पर्वते वा
in a mountain cave, at a waterfall, or on a mountainपर्वत की गुफा में, झरने में, या पर्वत पर
संग्रामे शत्रुमध्ये
in battle amid enemiesसंग्राम में शत्रुओं के बीच
विशति विशति भविके संकटे कुत्सिते वा
in every kind of danger or disgraceहर प्रकार के संकट या अपमान में
व्याघ्रे चोरे सर्पे
from a tiger, a thief, a serpentव्याघ्र से, चोर से, सर्प से
उदधिभवि
at seaसमुद्र में
वह्निमध्ये दुर्गे
in the midst of fire, and in a fortressअग्नि के बीच में, और दुर्ग में
रक्षेत् सा दिव्यमूर्तिः
may that goddess of divine form protect usवह दिव्यमूर्ति देवी रक्षा करें
प्रदहतु दुरितम्
and burn away misfortuneहमारे दुरित को जला डालें
चंडमुंडा प्रचंडा
Caṇḍamuṇḍā, the fierce oneचंडमुंडा प्रचंडा

Verse 12

इत्येवं बीजमंत्रैः स्तवनमतिशिवं पातकव्याधिनाशं प्रत्यक्षं दिव्यरूपं ग्रहगणमथनं मदनं शाकिनीनाम् ।
इत्येवं वेगवेगं सकलभयहरं मंत्रशक्तिश्च नित्यं मंत्राणां स्तोत्रकं यः पठति स लभते प्रार्थिता मंत्रसिद्धिम् ॥ १२ ॥

ityevaṃ bījamaṃtraiḥ stavanamatiśivaṃ pātakavyādhināśaṃ pratyakṣaṃ divyarūpaṃ grahagaṇamathanaṃ madanaṃ śākinīnām |
ityevaṃ vegavegaṃ sakalabhayaharaṃ maṃtraśaktiśca nityaṃ maṃtrāṇāṃ stotrakaṃ yaḥ paṭhati sa labhate prārthitā maṃtrasiddhim ||

इत्येवं बीजमंत्रैःस्तवनम् अतिशिवम्पातकव्याधिनाशम्प्रत्यक्षं दिव्यरूपम्ग्रहगणमथनं मदनं शाकिनीनाम्इत्येवं वेगवेगं सकलभयहरम्मंत्रशक्तिः च नित्यम्मंत्राणां स्तोत्रकं यः पठतिस लभते प्रार्थितां मंत्रसिद्धिम्
हिन्दी अर्थ

इस प्रकार इन बीज-मंत्रों से यह अत्यंत मंगलकारी स्तवन पाप और व्याधि का नाश करता है, प्रत्यक्ष दिव्यरूप है, ग्रहगणों का मंथन और शाकिनियों का मर्दन करने वाला है। इस प्रकार अत्यंत वेगवान्, सब भय को हरने वाला, सदा मंत्र-शक्ति स्वरूप यह मंत्र-स्तोत्र जो पढ़ता है, वह अभीष्ट मंत्र-सिद्धि पाता है।

English sense

Thus, with these seed-mantras, this most auspicious hymn destroys sin and disease, manifestly, in its divine form; it churns the host of planetary spirits and subdues śākinīs. Thus, with great swiftness, removing all fear, and ever the very power of mantra — whoever recites this hymn of mantras obtains the mantra-siddhi he has prayed for.

पदार्थ · word by word
इत्येवं बीजमंत्रैः
thus, with these seed-mantrasइस प्रकार इन बीज-मंत्रों से
स्तवनम् अतिशिवम्
this most auspicious hymnयह अत्यंत मंगलकारी स्तवन
पातकव्याधिनाशम्
destroys sin and diseaseपाप और व्याधि का नाश करता है
प्रत्यक्षं दिव्यरूपम्
manifestly, in its divine formप्रत्यक्ष दिव्यरूप है
ग्रहगणमथनं मदनं शाकिनीनाम्
it churns the host of planetary spirits and subdues śākinīsग्रहगणों का मंथन और शाकिनियों का मर्दन करने वाला है
इत्येवं वेगवेगं सकलभयहरम्
thus, with great swiftness, removing all fearइस प्रकार अत्यंत वेगवान्, सब भय को हरने वाला
मंत्रशक्तिः च नित्यम्
and ever the very power of mantraसदा मंत्र-शक्ति स्वरूप
मंत्राणां स्तोत्रकं यः पठति
whoever recites this hymn of mantrasयह मंत्र-स्तोत्र जो पढ़ता है
स लभते प्रार्थितां मंत्रसिद्धिम्
obtains the mantra-siddhi he has prayed forवह अभीष्ट मंत्र-सिद्धि पाता है
इति श्रीमार्कंडेयविरचितं चंडिकास्तोत्रं समाप्तम् ॥

Terms on this page

Durga दुर्गा One of the principal deities of Hinduism - The warrior Goddess.
Mantra Siddhi मंत्र सिद्धि The mastery or spiritual accomplishment of a mantra achieved through disciplined recitation.

Translated and edited by Gaurav Verma under the site's published method. The Sanskrit text is in the public domain. Our transliteration, translation and apparatus are licensed CC BY-SA 4.0 — see /license.

← All stotras