Bṛhadbhūtasandhāna Ḍāmara Tantra · as given in the Bṛhat Tantrasāra

योगिनीनायिकास्तोत्रम्

Yogini Nayika Stotram (Bhutasandhana Damara) — A hymn to the Yoginī-Nāyikā, asking her to come and stay

The hymn that follows the kavaca in the same Ḍāmara text. It begins by saying that reciting it gives direct siddhi. The speaker greets the Yogini as the giver of wealth and yoga-siddhi, calls her by a long list of names, and asks her to come to his house, to stay in his family and to guard him. A meditation on her form sits among the verses. The last verse names the offering of cooked food or coconut with sugar.

अथ नायिकास्तोत्रम्The hymn to the nāyikā

Verse 1

आस्याः स्तोत्रं प्रवक्ष्यामि सावधानावधारय ।
साक्षात्सिद्धि समाप्नोति योगिनीस्तोत्रपाठतः ॥१॥

āsyāḥ stotraṃ pravakṣyāmi sāvadhānāvadhāraya
sākṣātsiddhi samāpnoti yoginīstotrapāṭhataḥ

अस्याःस्तोत्रम्प्रवक्ष्यामिसावधानाअवधारयसाक्षात्-सिद्धिसमाप्नोतियोगिनी-स्तोत्र-पाठतः
हिन्दी अर्थ

मैं इसका स्तोत्र कहूँगा; सावधान होकर समझो। योगिनी स्तोत्र के पाठ से साक्षात् सिद्धि मिलती है।

English sense

I shall declare her hymn; take it in attentively. By reciting the hymn of the yoginī one gains direct siddhi.

पदार्थ · word by word
अस्याः
of herइसका
स्तोत्रम्
the hymnस्तोत्र
प्रवक्ष्यामि
I shall declareकहूँगा
सावधाना
attentiveसावधान होकर
अवधारय
take it inसमझो
साक्षात्-सिद्धि
direct siddhiसाक्षात् सिद्धि
समाप्नोति
one gainsपाता है
योगिनी-स्तोत्र-पाठतः
by reciting the hymn of the yoginīयोगिनी स्तोत्र के पाठ से

Verse 2

उन्मत्तभैरव उवाच — उन्मत्तभैरव ने कहा Unmattabhairava said

ॐ वन्दे योगिनि योगसिद्धिधनदे बन्धूकपुष्पोज्वले नानालंकृतिविग्रहे सुरमणि श्रीदेवकन्ये प्रिये ।
दारिद्र्यं हन मे सुखं प्रियपदं वाञ्छादिसिद्धिप्रदं राज्यं मित्रकलत्रपुत्रधनदे मातः समाधेहि मे ॥२॥

oṃ vande yogini yogasiddhidhanade bandhūkapuṣpojvale nānālaṃkṛtivigrahe suramaṇi śrīdevakanye priye
dāridryaṃ hana me sukhaṃ priyapadaṃ vāñchādisiddhipradaṃ rājyaṃ mitrakalatraputradhanade mātaḥ samādhehi me

ॐवन्देयोगिनियोग-सिद्धि-धनदेबन्धूक-पुष्प-उज्वलेनाना-अलंकृति-विग्रहेसुर-मणिश्री-देव-कन्येप्रियेदारिद्र्यम्हनमेसुखम्प्रिय-पदम्वाञ्छा-आदि-सिद्धि-प्रदम्राज्यम्मित्र-कलत्र-पुत्र-धनदेमातःसमाधेहिमे
हिन्दी अर्थ

ॐ। हे योगिनी, योगसिद्धि और धन देने वाली, बन्धूक पुष्प जैसी उज्ज्वल, नाना अलंकारों से सजी देह वाली, सुरमणि, श्रीदेवकन्या, प्रिया — मैं तुम्हारी वन्दना करता हूँ। मेरी दरिद्रता मारो; हे माता, मित्र, स्त्री, पुत्र और धन देने वाली, मुझे सुख, इच्छा आदि की सिद्धि देने वाला प्रिय पद और राज्य दो।

English sense

Oṃ. I salute you, O yoginī, giver of yoga-siddhi and wealth, bright as the bandhūka flower, your body wearing many ornaments, jewel of the gods, blessed daughter of the gods, beloved. Kill my poverty; O mother, giver of friends, wife, sons and wealth, bestow on me happiness, the dear station that grants the fulfilment of wishes, and a kingdom.

पदार्थ · word by word
ॐ
oṃॐ
वन्दे
I saluteवन्दना करता हूँ
योगिनि
O yoginīहे योगिनी
योग-सिद्धि-धनदे
O giver of yoga-siddhi and wealthहे योगसिद्धि और धन देने वाली
बन्धूक-पुष्प-उज्वले
O bright as the bandhūka flowerहे बन्धूक पुष्प जैसी उज्ज्वल
नाना-अलंकृति-विग्रहे
O you whose body wears many ornamentsहे नाना अलंकारों से सजी देह वाली
सुर-मणि
O jewel of the godsहे सुरमणि
श्री-देव-कन्ये
O blessed daughter of the godsहे श्रीदेवकन्या
प्रिये
O belovedहे प्रिया
दारिद्र्यम्
povertyदरिद्रता को
हन
killमारो
मे
myमेरी
सुखम्
happinessसुख
प्रिय-पदम्
the dear stationप्रिय पद
वाञ्छा-आदि-सिद्धि-प्रदम्
that grants the fulfilment of wishes and the restइच्छा आदि की सिद्धि देने वाला
राज्यम्
kingdomराज्य
मित्र-कलत्र-पुत्र-धनदे
O giver of friends, wife, sons and wealthहे मित्र, स्त्री, पुत्र और धन देने वाली
मातः
O motherहे माता
समाधेहि
bestowदो
मे
on meमुझे

Verse 3

तवांघ्रिकमलद्वयं तरुणि देवते दारुणं महाभयसमाकुलं हर भजामि भूमण्डले ।
कृपां कुरु ममालये सपरिवारदेवैः सह सदा भव हि भागिनी क्षम कुलापतापं मुदा ॥३॥

tavāṃghrikamaladvayaṃ taruṇi devate dāruṇaṃ mahābhayasamākulaṃ hara bhajāmi bhūmaṇḍale
kṛpāṃ kuru mamālaye saparivāradevaiḥ saha sadā bhava hi bhāginī kṣama kulāpatāpaṃ mudā

तवअंघ्रि-कमल-द्वयम्तरुणिदेवतेदारुणम्महाभय-समाकुलम्हरभजामिभूमण्डलेकृपाम्कुरुममआलयेस-परिवार-देवैःसहसदाभवहिभागिनीक्षमकुल-अपतापम्मुदा
हिन्दी अर्थ

हे तरुणी, हे देवता, भूमण्डल पर मैं तुम्हारे दो चरण-कमलों को भजता हूँ; भयानक महाभय की व्याकुलता हरो। परिवार के देवों के साथ मेरे घर में कृपा करो; सदा मेरी साथिन बनो, और कुल के अपराध को प्रसन्नता से क्षमा करो।

English sense

O young one, O deity, I worship your two lotus feet on this earth; remove the dreadful distress of great fear. Show mercy in my house together with the gods of your retinue; be always my companion, and gladly forgive the offence against the kula.

पदार्थ · word by word
तव
yourतुम्हारे
अंघ्रि-कमल-द्वयम्
the two lotus feetदो चरण-कमल
तरुणि
O young oneहे तरुणी
देवते
O deityहे देवता
दारुणम्
the dreadfulभयानक
महाभय-समाकुलम्
the distress of great fearमहाभय की व्याकुलता को
हर
removeहरो
भजामि
I worshipभजता हूँ
भूमण्डले
on the earthभूमण्डल पर
कृपाम्
mercyकृपा
कुरु
showकरो
मम
myमेरे
आलये
in the houseघर में
स-परिवार-देवैः
with the gods of your retinueपरिवार के देवों
सह
togetherके साथ
सदा
alwaysसदा
भव
beबनो
हि
indeedही
भागिनी
my companionसाथिन
क्षम
forgiveक्षमा करो
कुल-अपतापम्
the offence against the kulaकुल के अपराध को
मुदा
gladlyप्रसन्नता से

Verse 4

त्वमेका योगिनी कन्या पिङ्गला युवती रतिः ।
गौरी विद्याधरी श्यामा प्रसन्ना भव सर्वदा ॥४॥

tvamekā yoginī kanyā piṅgalā yuvatī ratiḥ
gaurī vidyādharī śyāmā prasannā bhava sarvadā

त्वम्एकायोगिनीकन्यापिङ्गलायुवतीरतिःगौरीविद्याधरीश्यामाप्रसन्नाभवसर्वदा
हिन्दी अर्थ

तुम ही एक योगिनी, कन्या, पिङ्गला, युवती रति, गौरी, विद्याधरी, श्यामा हो; सर्वदा प्रसन्न रहो।

English sense

You are the one yoginī, Kanyā, Piṅgalā, the young Rati, Gaurī, Vidyādharī, Śyāmā; be always gracious.

पदार्थ · word by word
त्वम्
youतुम
एका
the oneएक ही
योगिनी
yoginīयोगिनी
कन्या
Kanyā, the maidenकन्या
पिङ्गला
Piṅgalāपिङ्गला
युवती
the youngयुवती
रतिः
Ratiरति
गौरी
Gaurīगौरी
विद्याधरी
Vidyādharīविद्याधरी
श्यामा
Śyāmāश्यामा
प्रसन्ना
graciousप्रसन्न
भव
beहोओ
सर्वदा
alwaysसर्वदा

Verse 5

त्वं सन्ध्या खेचरी विद्या यक्षिणी भूतिनी प्रिया ।
त्वमेका पातु मां धात्री स्वर्णपात्रकराम्बुजा ॥५॥

tvaṃ sandhyā khecarī vidyā yakṣiṇī bhūtinī priyā
tvamekā pātu māṃ dhātrī svarṇapātrakarāmbujā

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 6

हिरण्याक्षी विशालाक्षी चपला नागिनी जया ।
प्रसन्ना भव शब्दाख्या कामिनी कामदायिनी ॥६॥

hiraṇyākṣī viśālākṣī capalā nāginī jayā
prasannā bhava śabdākhyā kāminī kāmadāyinī

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 7

सिद्धिदा कुलमन्त्राणां डाकिनी खेचरी भव ।
नमामि वरदे देवि योगिनीगणसेविते ॥७॥

siddhidā kulamantrāṇāṃ ḍākinī khecarī bhava
namāmi varade devi yoginīgaṇasevite

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 8

तवांघ्रियुगलं कान्ते चन्द्रकान्तिसुमालिनी ।
अमले कमले देवि दारिद्र्यदोषभञ्जिनी ॥८॥

tavāṃghriyugalaṃ kānte candrakāntisumālinī
amale kamale devi dāridryadoṣabhañjinī

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 9

वन्दे त्वां मनसा वाचा प्रसन्ना भव सुन्दरि ।
कलिकालकृते देवि खेचरीशतनायिके ॥९॥

vande tvāṃ manasā vācā prasannā bhava sundari
kalikālakṛte devi khecarīśatanāyike

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 10

धनसिद्धि देहि शीघ्रं समागच्छ गृहे मम ।
सिद्धिदा विधुराणाञ्च अकालमृत्युनाशिनी ॥१०॥

dhanasiddhi dehi śīghraṃ samāgaccha gṛhe mama
siddhidā vidhurāṇāñca akālamṛtyunāśinī

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 11

दशवर्षसहस्राणि स्थिरा भव कुले मम ।
वाक्यसिद्धिप्रदा देवी पद्मरागसुमालिनी ॥११॥

daśavarṣasahasrāṇi sthirā bhava kule mama
vākyasiddhipradā devī padmarāgasumālinī

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 12

सर्वालङ्कारभूषाङ्गी प्रसन्ना भव सर्वदा ।
मायाबीजात्मिका देवी वधूबीजसमाकुले ॥१२॥

sarvālaṅkārabhūṣāṅgī prasannā bhava sarvadā
māyābījātmikā devī vadhūbījasamākule

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 13

सिद्धिद्रव्यं सदा देहि कन्ता भव ममालये ।
विचित्राम्बरशोभाङ्गी नानालङ्कारवेष्टिते ॥१३॥

siddhidravyaṃ sadā dehi kantā bhava mamālaye
vicitrāmbaraśobhāṅgī nānālaṅkāraveṣṭite

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 14

विम्बारमणिसूर्यभे चन्द्रकान्तिप्रभोज्वले ।
स्मेराननाब्जे कामेशि समाज्ञापय दुर्लभम् ॥१४॥

vimbāramaṇisūryabhe candrakāntiprabhojvale
smerānanābje kāmeśi samājñāpaya durlabham

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 15

कामेशि परमानन्दराजभोगप्रदायिनी ।
सिद्धिदा वरदा माता भगिनी वा भव प्रिया ॥१५॥

kāmeśi paramānandarājabhogapradāyinī
siddhidā varadā mātā bhaginī vā bhava priyā

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 16

तवाज्ञाकिङ्करो देवि पूजयाम्यहमादरात् ।
ममाग्रे संस्थिरा भूत्वा सिद्धिदा भव सर्वदा ॥१६॥

tavājñākiṅkaro devi pūjayāmyahamādarāt
mamāgre saṃsthirā bhūtvā siddhidā bhava sarvadā

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 17

कौलिनी गगनस्था त्वं मम पार्श्वचरी भव ।
शतवर्षसहस्राणि मामेकं रक्ष सेवकम् ॥१७॥

kaulinī gaganasthā tvaṃ mama pārśvacarī bhava
śatavarṣasahasrāṇi māmekaṃ rakṣa sevakam

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 18

हृदयाम्भोरुहे ध्यायेत्सुन्दरीं नवयौवनाम् ।
किङ्किणीजालमालाढ्यां त्रिपुरां पद्मलोचनाम् ॥१८॥

hṛdayāmbhoruhe dhyāyetsundarīṃ navayauvanām
kiṅkiṇījālamālāḍhyāṃ tripurāṃ padmalocanām

Meaning open with adhikāra · अर्थ अधिकार से

Verse 19

वराभयकरां धन्यां योगिनीं कामचारिणीम् ।
त्वामेकां जगतां देवि सिद्धविद्यां नमाम्यहम् ॥१९॥

varābhayakarāṃ dhanyāṃ yoginīṃ kāmacāriṇīm
tvāmekāṃ jagatāṃ devi siddhavidyāṃ namāmyaham

वर-अभय-कराम्धन्याम्योगिनीम्काम-चारिणीम्त्वाम्एकाम्जगताम्देविसिद्ध-विद्याम्नमामिअहम्
हिन्दी अर्थ

वर और अभय मुद्रा वाले हाथों वाली, धन्या, कामचारिणी योगिनी। हे देवी, लोकों की एक सिद्धविद्या, मैं तुम्हें नमन करता हूँ।

English sense

with the boon and safety gestures in her hands, blessed, the yoginī who moves at will. O goddess, I bow to you, the one perfected vidyā of the worlds.

पदार्थ · word by word
वर-अभय-कराम्
with the boon and safety gestures in her handsवर और अभय मुद्रा वाले हाथों वाली
धन्याम्
blessedधन्या
योगिनीम्
the yoginīयोगिनी
काम-चारिणीम्
moving at willकामचारिणी
त्वाम्
youतुम्हें
एकाम्
the oneएक
जगताम्
of the worldsलोकों की
देवि
O goddessहे देवी
सिद्ध-विद्याम्
the perfected vidyāसिद्धविद्या
नमामि
I bowनमन करता हूँ
अहम्
Iमैं

Verse 20

ममाङ्गे चैव पार्श्वं त्वं कामिनी भव मे सदा ।
दशवर्षसहस्राणि सिद्धे कमललोचनाम् ॥२०॥

mamāṅge caiva pārśvaṃ tvaṃ kāminī bhava me sadā
daśavarṣasahasrāṇi siddhe kamalalocanām

ममअङ्गेचएवपार्श्वम्त्वम्कामिनीभवमेसदादश-वर्ष-सहस्राणिसिद्धेकमल-लोचनाम्
हिन्दी अर्थ

मेरी गोद में और मेरे पास, हे सिद्धा, दस हज़ार वर्ष सदा मेरी कामिनी बनो, कमल-नयनी।

English sense

In my lap and at my side, be always my beloved woman, O perfected one, for ten thousand years, the lotus-eyed.

पदार्थ · word by word
मम
myमेरी
अङ्गे
in the lapगोद में
च
andऔर
एव
indeedही
पार्श्वम्
at the sideपास
त्वम्
youतुम
कामिनी
my beloved womanकामिनी
भव
beबनो
मे
myमेरी
सदा
alwaysसदा
दश-वर्ष-सहस्राणि
ten thousand yearsदस हज़ार वर्ष
सिद्धे
O perfected oneहे सिद्धा
कमल-लोचनाम्
the lotus-eyedकमल-नयनी को

Verse 21

वनिता भव मे नित्यं नित्यं देहं कुरु प्रिये ।
एतत्स्तोत्रं पठेद्विद्वान् ध्यानाभ्याससमन्वितम् ॥२१॥

vanitā bhava me nityaṃ nityaṃ dehaṃ kuru priye
etatstotraṃ paṭhedvidvān dhyānābhyāsasamanvitam

वनिताभवमेनित्यम्नित्यम्देहम्कुरुप्रियेएतत्स्तोत्रम्पठेत्विद्वान्ध्यान-अभ्यास-समन्वितम्
हिन्दी अर्थ

नित्य मेरी वनिता बनो; हे प्रिया, नित्य देह दो। विद्वान इस स्तोत्र को ध्यान के अभ्यास के साथ पढ़े।

English sense

Be my wife always; always grant a body, O beloved. The learned man should recite this hymn joined with the practice of meditation.

पदार्थ · word by word
वनिता
wifeवनिता
भव
beबनो
मे
myमेरी
नित्यम्
alwaysनित्य
नित्यम्
alwaysनित्य
देहम्
a bodyदेह
कुरु
grantदो
प्रिये
O belovedहे प्रिया
एतत्
thisयह
स्तोत्रम्
hymnस्तोत्र
पठेत्
should reciteपढ़े
विद्वान्
the learned manविद्वान
ध्यान-अभ्यास-समन्वितम्
joined with the practice of meditationध्यान के अभ्यास के साथ

Verse 22

पक्वान्नं नारिकेलं वा खण्डमिश्रं निवेदयेत् ।
सिद्धि यच्छन्ति भूतिन्यः स्तोत्रपूजाप्रभावतः ॥२२॥

pakvānnaṃ nārikelaṃ vā khaṇḍamiśraṃ nivedayet
siddhi yacchanti bhūtinyaḥ stotrapūjāprabhāvataḥ

पक्व-अन्नम्नारिकेलम्वाखण्ड-मिश्रम्निवेदयेत्सिद्धियच्छन्तिभूतिन्यःस्तोत्र-पूजा-प्रभावतः
हिन्दी अर्थ

पकवान या खाँड़ मिला नारियल अर्पित करे; स्तोत्र और पूजा के प्रभाव से भूतिनियाँ सिद्धि देती हैं।

English sense

He should offer cooked food or a coconut mixed with sugar; by the power of the hymn and the worship the bhūtinīs grant siddhi.

पदार्थ · word by word
पक्व-अन्नम्
cooked foodपकवान
नारिकेलम्
a coconutनारियल
वा
orया
खण्ड-मिश्रम्
mixed with sugarखाँड़ मिला
निवेदयेत्
he should offerअर्पित करे
सिद्धि
siddhiसिद्धि
यच्छन्ति
grantदेती हैं
भूतिन्यः
the bhūtinīsभूतिनियाँ
स्तोत्र-पूजा-प्रभावतः
by the power of the hymn and the worshipस्तोत्र और पूजा के प्रभाव से
इति वृहद्भूतसन्धानडामरे महातन्त्रे भैरवोभैरवसंवादे नायिकास्तोत्रं समाप्तम् ।

Terms on this page

siddhi सिद्धि Attainment or spiritual accomplishment through sustained practice, often pursued at a specific tirtha.
Yogini योगिनी A class of female Tantric deities/attendants, often grouped in a set of sixty-four (Chausath Yogini).

Translated and edited by Gaurav Verma under the site's published method. The Sanskrit text is in the public domain. Our transliteration, translation and apparatus are licensed CC BY-SA 4.0 — see /license.

← All stotras